Σχολικός Εκφοβισμός: Η σύγχρονη μάστιγα

σχολικός εκφοβισμός
Πηγή: apantes.gr

Σχολικός εκφοβισμός

Ο Σχολικός εκφοβισμός είναι η εσκεμμένη και συνεχής επιθετική συμπεριφορά, έχοντας ως στόχο την επιβολή, την καταδυνάστευση και την πρόκληση σωματικού και ψυχικού πόνου από μαθητές σε συμμαθητές τους, εντός και εκτός σχολείου. Η σχολική βία, λοιπόν, με την μορφή του σχολικού εκφοβισμού (bullying), περιλαμβάνει τη σωματική, τη λεκτική και τη ψυχοκοινωνική παρενόχληση.

Μορφές bullying

Οι μορφές που μπορεί να πάρει το bullying– σχολικός εκφοβισμός είναι ποικίλες και μπορούν να συνυπάρχουν ακόμα και συνδυαστικά.

  • Λεκτική: γίνεται με την συστηματική χρήση υβριστικών εκφράσεων και φραστικών επιθέσεων, με προσβολές αλλά και απειλές, με ειρωνεία, με πειράγματα και ταπεινωτικούς χαρακτηρισμούς, χρήση παρατσουκλιών, με κοροϊδία ή καζούρα, με εκβιασμό για απόσπαση προσωπικών ειδών του θύματος.
  • Σωματική: γίνεται με φυσικό τραυματισμό ή ακόμα και με την απειλή τραυματισμού, μέσα από σπρωξίματα, χτυπήματα, σκουντήματα, αγκωνιές, γροθιές και κλοτσιές, τρικλοποδιές, χτυπήματα με αντικείμενα, τσιμπήματα και δαγκωνιές, φτυσίματα, μαλλιοτραβήγματα, καταστροφή προσωπικών ειδών του θύματος.
  • Ηλεκτρονική: ο σύγχρονος τρόπος μέσα από την αποστολή υλικού με υβριστικό ή και απειλητικό  περιεχόμενο με μηνύματα ή και βίντεο στο κινητό, με e-mails, στο facebook, χρήση ή και παραποίηση των προσωπικών δεδομένων του θύματος, δημιουργία ιστοσελίδων ή και προφίλ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με παραποιημένα και ψεύτικα χαρακτηριστικά, παραποιημένες φωτογραφίες, βίντεο, αποκλεισμός του από δικτυακές ομάδες, απειλητικές κλήσεις στο κινητό του συνήθως από άγνωστα νούμερα.
  • Κοινωνική: γίνεται με την προσπάθεια να απομονωθεί και να αποκλειστεί κοινωνικά το θύμα μέσα από την αγνόηση ατόμου, την πρόκληση αντιπάθειας, τη δυσφήμιση και τη συκοφαντία, μέσα από τη διάδοση κουτσομπολιών και γενικότερα κακόφημων, ψευδών στοιχείων, την αποκάλυψη ακόμα και τη διαστρέβλωση όσων εκμυστηρεύτηκε το θύμα (την συγκεκριμένη μορφή την συναντάμε πιο συχνά ανάμεσα στα κορίτσια).
  • Ρατσιστική: γίνεται με την χρήση και την διάδοση αρνητικών σχολίων λόγω της καταγωγής του θύματος, του κοικωνικο-οικονομικού επιπέδου του, του σεξουαλικού προσανατολισμού, κάποιου σωματικού ελαττώματος ή ασθένειας, γενικότερα γίνονται «επιθέσεις» λόγω της διαφορετικότητας.
  • Σεξουαλική: γίνεται με ανήθικες χειρονομίες και αγγίγματα κυρίως στα γεννητικά όργανα και στο στήθος αν είναι κορίτσι, υβριστικό λεξιλόγιο, σεξουαλικά υπονοούμενα, πειράγματα για τον σεξουαλικό προσανατολισμό, εικόνες με σεξουαλικό περιεχόμενο, που μπορεί να φτάσει ακόμα και σε σοβαρές σεξουαλικές επιθέσεις.

Στην Ελλάδα οι προσπάθειες αντιμετώπισης του φαινομένου ξεκίνησαν λίγα χρόνια πριν, ωστόσο, παρατηρείται έντονο και αυξανόμενο ενδιαφέρον ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης ως προς το σχολικό εκφοβισμό.

Ενδεικτικοί τρόποι αντιμετώπισης:

Εκπαιδευτικοί:

• Συζήτηση με το παιδί που εκφοβίζεται και ακούστε με προσοχή το περιστατικό. Διαβεβαίωση του μαθητή για την άμεση ανταπόκριση του εκπαιδευτικού ως προς την επίλυση του θέματος.
• Ενημέρωση των γονέων του παιδιού και διατύπωση των ανησυχιών.
• Εξακρίβωση του, ποιο παιδί είναι αυτό που εκφοβίζεται ή αυτό που εκφοβίζει και αν υπάρχει ομάδα παιδιών που ενθαρρύνει ή συμμετέχει στον εκφοβισμό.

Μαθητές:

• Ενημέρωση του περιστατικού εκφοβισμού στον εκπαιδευτικό, ποιοι ήταν παρόντες, ποιοι συμμετείχαν.
• Αναφορά του, αν συμμετείχαν ως ουδέτεροι παρατηρητές ή αν ενθάρρυναν το παιδί που εκφοβίζει.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

 Ο σχολικός εκφοβισμός δεν είναι ένα πρόσφατο φαινόμενο, ωστόσο, από επιστημονικά μας απασχολεί τις τρεις τελευταίες δεκαετίες. Όλες οι έρευνες που έχουν διεξαχθεί, έχουν καταδείξει την ύπαρξη του εκφοβισμού σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό στα σχολεία.


ΠΗΓΕΣ:

      Αρτινοπούλου, Β. (2010). Η σχολική διαμεσολάβηση: Εκπαιδεύοντας τους μαθητές στη
διαχείριση της βίας και του εκφοβισμού. Αθήνα, Νομική Βιβλιοθήκη

      Sullivan, K., Cleary, M., & Sullivan, G. (2004). Bullying in Secondary Schools. London:
Paul Chapman


Λίγα λόγια για τον συντάκτη

Λαμπρινή Νικούδη

Γεια σας!! Είμαι φιλόλογος, απόφοιτη του τμήματος Φιλοσοφίας-Παιδαγωγικής της Φιλοσοφικής Σχολής του Α.Π.Θ. Αγαπώ την εκπαίδευση, τη λογοτεχνία, τη φιλοσοφία, την ιστορία, τον εθελοντισμό και τα ταξίδια. Μου αρέσει η αρθρογραφία,γιατί είναι ένας όμορφος τρόπος για να συλλογιζόμαστε και να μοιραζόμαστε τις σκέψεις μας. Η φράση που με εκφράζει περισσότερο είναι του Σόλωνα: «Γηράσκω αεί διδασκόμενος» .

Εβδομαδιαία ενημέρωση απο το maxmag στο email σου

Η ενημέρωση σου, για όλα τα θέματα, επί παντός επιστητού, είναι προτεραιότητα για μας στο MAXMAG. Αυτός είναι κ ο λόγος, για τον οποίο κάθε εβδομάδα οι συντάκτες μας θα επιλέγουν τα 15 σημαντικότερα άρθρα, από όλες τις στήλες του περιοδικού και θα φροντίζουμε να τα λαμβάνεις απευθείας στο email σου. Όλες οι σημαντικές ειδήσεις θα σε περιμένουν να τις ανοίξεις. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι μια εγγραφή στο Newsletter μας. Τι περιμένεις λοιπόν;