Ανάκτορα της Κέρκυρας: μέρος Α΄

Το ανάκτορο των Αρχαγγέλου Μιχαήλ και Αγίου Γεωργίου στην πλατεία Σπιανάδα στην Κέρκυρα. Πηγή εικόνας: www.travel.gr

Με σκοπό να αποτελέσουν τον τόπο κατοικίας ευγενών, τρία επιβλητικά ανάκτορα σχεδιάστηκαν και κατασκευάστηκαν στη διάρκεια του 19ου αιώνα στο νησί της Κέρκυρας. Κατά τον 19ο αιώνα το νεοκλασικό στυλ στην αρχιτεκτονική υπήρξε ιδιαίτερα δημοφιλές, με την επικράτησή του να ξεκινά ήδη από τον ύστερο 18ο αιώνα στην Ευρώπη. Το νέο αρχιτεκτονικό στυλ επιλέχθηκε κατά καιρούς για την ανέγερση ποικίλων κτηρίων κοσμικού χαρακτήρα. Στον ελλαδικό χώρο οικοδομήθηκαν πολυάριθμα κτήρια της εν λόγω αισθητικής, σε πολλές περιπτώσεις έργα σπουδαίων αρχιτεκτόνων και εξαίρετα δείγματα του νεοκλασικού αρχιτεκτονικού στυλ. Τα πρώην ανάκτορα της Κέρκυρας λειτουργούν σήμερα ως μουσεία προσελκύοντας πλήθος επισκεπτών καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, ενώ και τα ίδια τα κτήρια συνιστούν ένα κόσμημα, το οποίο συμπληρώνει τον πλούσιο αρχιτεκτονικό καμβά του νησιού.

Ανάκτορο των Αρχαγγέλου Μιχαήλ και Αγίου Γεωργίου

ανάκτορα
Το εξωτερικό περιστύλιο του ανακτόρου.
Πηγή Εικόνας: www.visitkerkyra.gr

Στο πρώτο μισό του 19ου αιώνα ξεκίνησε η ανοικοδόμηση του ανακτόρου των Αρχαγγέλου Μιχαήλ και Αγίου Γεωργίου στο βόρειο τμήμα της κεντρικότερης πλατείας της Κέρκυρας, της Σπιανάδας. Πρόκειται για την λεγόμενη Κάτω Πλατεία της Παλιάς Πόλης του νησιού. Η κατασκευή του ανακτόρου ξεκίνησε το 1818 και ολοκληρώθηκε πέντε χρόνια αργότερα. Επρόκειτο για επιθυμία του πρώτου Βρετανού Αρμοστή των Ιονίων Νήσων, Sir Thomas Maitland, καθώς λίγα χρόνια πριν οι Άγγλοι είχαν καταλάβει τα Επτάνησα. Εκτός από κατοικία του Ύπατου Αρμοστή, το ανάκτορο εξυπηρετούσε και τις διοικητικές λειτουργίες της Αρμοστείας. Όλα τα προαναφερθέντα στεγάζονταν μέχρι πρότινος στο Παλαιό Φρούριο του νησιού. Από το 1818 το νέο Ιπποτικό Τάγμα των Αρχαγγέλου Μιχαήλ και Αγίου Γεωργίου, στο οποίο ο Maitland θα υπηρετούσε ως Μέγας Μάγιστρος, εδραιώθηκε επίσης εκεί, με αποτέλεσμα και το ίδιο το ανάκτορο να πάρει επίσημα το αντίστοιχο όνομα.

Ο σχεδιασμός του ανακτόρου και του διακόσμου του

Ο αρχιτέκτονας Sir George Whitmore, ο οποίος ανέλαβε το σχεδιασμό του κτηρίου, διετέλεσε ως μηχανικός του βρετανικού στρατού. Παράλληλα, ο γλυπτός διάκοσμος του πολυτελούς ανακτόρου ανατέθηκε στον Κερκυραίο γλύπτη Παύλο Προσαλέντη, ενώ και άλλοι σπουδαίοι ντόπιοι αρχιτέκτονες εργάστηκαν στην κατασκευή του. Ο Maitland εισήγαγε πωρόλίθο από τη Μάλτα ειδικά για το σκοπό αυτό και η απαραίτητη ξυλεία μεταφέρθηκε από την Ιταλία.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Στο νεοκλασικό αυτό τριώροφο κτήριο παρατηρεί κανείς τον συνδυασμό στοιχείων της αρχαίας ελληνικής και της ρωμαϊκής αρχιτεκτονικής, ενώ ο συγκεκριμένος αρχιτεκτονικός ρυθμός ονομάζεται Ρυθμός της Αντιβασιλείας.

Το δωρικό περιστύλιο σε σχήμα ”Π”. Πηγή Εικόνας: matk.gr

Το εντυπωσιακό του περιστύλιο στο εξωτερικό του κτηρίου είναι δωρικού ρυθμού και μέσω αυτού ολόκληρο το συγκρότημα διαμορφώνεται σε σχήμα ”Π΄”, καταλήγοντας συγχρόνως σε δύο αψίδες εκατέρωθεν της κεντρικής εισόδου. Πρόκειται για τις πύλες του Αρχαγγέλου Μιχαήλ και Αγίου Γεωργίου.

ανάκτορα
Η ανατολική πύλη του ανακτόρου.
Πηγή Εικόνας: matk.gr
ανάκτορα
Η δυτική πύλη του ανακτόρου.
Πηγή Εικόνας: www.projectcorfu.com

Το εσωτερικό του ανακτόρου

Το εσωτερικό του κτηρίου χαρακτηρίζεται από πολυτέλεια και ποικιλία αρχιτεκτονικών ρυθμών και υλικών. Το ανάκτορο διαμορφώνεται σε έναν υπόγειο, έναν ισόγειο και δύο επιπλέον ορόφους, καθένας εκ των οποίων εξυπηρετούσε διαφορετικές ανάγκες. Ιδιαίτερα εντυπωσιακές είναι η κυκλική Αίθουσα Υποδοχής (Ροτόντα), η Αίθουσα του Θρόνου και η Αίθουσα των Συμποσίων.

Η Αίθουσα Υποδοχής (Ροτόντα) κατά το πρότυπο της οροφής του Πανθέου στη Ρώμη.
Πηγή Εικόνας: matk.gr

Στην περίφημη Αίθουσα του Θρόνου, πέραν των ακροάσεων του Ύπατου Αρμοστή, λάμβαναν χώρα και όλες οι επίσημες τελετές του Ιπποτικού Τάγματος.

Η Αίθουσα του Θρόνου.
Πηγή Εικόνας: matk.gr

Τα επίσημα συμπόσια που διεξάγονταν στο ανάκτορο υπήρξαν συχνά σημείο συνάντησης των ευγενών και άλλων σημαντικών προσωπικοτήτων του νησιού και του εξωτερικού. Οι αφορμές ήταν ποικίλες, ενώ το 1833 το ανάκτορο επισκέφθηκε και ο Όθων, προς τιμήν του οποίου δόθηκε δεξίωση.

ανάκτορα
Η Αίθουσα των Συμποσίων.
Πηγή Εικόνας: matk.gr

Στο εσωτερικό ο ιωνικός ρυθμός εναλλάσσεται με τον κορινθιακό, ενώ ιδιαίτερα μνημειακές είναι οι κλίμακες και η οροφή. Τα διάφορα υλικά και τα κάθε λογής έπιπλα και αντικείμενα, που κοσμούν το χώρο, είναι στην πλειονότητά τους εισηγμένα και πολυτελή.

Το ιωνικού ρυθμού περιστύλιο στο ισόγειο του ανακτόρου.
Πηγή Εικόνας: www.corfuhistory.eu

 

Οι κλίμακες που οδηγούν στον δεύτερο όροφο και το κορινθιακού ρυθμού περιστύλιο.
Πηγή Εικόνας: matk.gr

Το τέλος της λειτουργίας του κτηρίου ως ανάκτορο

Το Ανάκτορο των Αρχαγγέλου Μιχαήλ και Αγίου Γεωργίου αποτελεί το σπουδαιότερο κτήριο της περιόδου της Επτανήσου Πολιτείας (1815-1864) και σε αυτό η Ιόνιος Γερουσία και η Ιόνιος Βουλή εκτελούσαν τον θεσμικό τους ρόλο. Έπειτα από την ένωση των Επτανήσων με την υπόλοιπη Ελλάδα, στα ανάκτορα διέμενε περιστασιακά η εκάστοτε βασιλική οικογένεια, μέχρι την έναρξη των Βαλκανικών και των Παγκοσμίων Πολέμων.

Στο μεταξύ, από το 1928 στεγάζει το Μουσείο Ασιατικής Τέχνης (Μουσείο Σινοϊαπωνικής Τέχνης), μοναδικό στο είδος του στην Ελλάδα. Στις συλλογές του συγκεντρώνονται 15 χιλιάδες αρχαία αντικείμενα από την Ινδία και Άπω Ανατολή, αποτέλεσμα δωρεών από ιδιωτικές συλλογές. Εκτός από τα πολύτιμα αυτά εκθέματα, τα οποία προσελκύουν χιλιάδες κόσμου, επισκέψιμα είναι και αίθουσες του ανακτόρου συμπεριλαμβανομένων και των τριών επιβλητικών αιθουσών που αναφέρθηκαν πιο πάνω. Στο ίδιο κτηριακό συγκρότημα φιλοξενείται και η Δημοτική Πινακοθήκη Κέρκυρας, καθώς και το Τμήμα Πληροφορικής του Ιονίου Πανεπιστημίου.

Στο δεύτερο μέρος του άρθρου θα περιηγηθούμε στα άλλα δύο ανάκτορα της Κέρκυρας, το Μον Ρεπό και το Αχίλλειον. Αυτά αποτελούν επίσης σπουδαία κτήρια για την ιστορία του νησιού και εξαίσια δείγματα του νεοκλασικισμού.

ανάκτορα
Πηγή Εικόνας: faiakonnisos.blogspot.com/2017/07/to-anaktoro-ton-agion-michael-kai-georgiou.html

Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν σε αυτό το άρθρο:

http://odysseus.culture.gr/h/1/gh151.jsp?obj_id=3347

www.corfuhistory.eu/?p=4907

matk.gr/el/mouseio-asiatikis-texnis-kerkyra-istoria/ (Διαδικτυακός τόπος του Μουσείου Ασιατικής Τέχνης)


Λίγα λόγια για τον συντάκτη

Ελευθερία Κουλούρη

Κερκυραία, μη ''καμμένη'' αρχαιολόγος. Η φράση που αντιπροσωπεύει τη ζωή μου είναι: «Δεν πειράζει, θα κοιμηθώ αύριο». Ευτυχώς η υπερδύναμή μου είναι να ΄΄κλείνω'' 24ωρα άυπνη και παράλληλα πλήρως λειτουργική (όχι από επιλογή). Η σχέση μου με το διάβασμα και το γράψιμο ανάγεται στα χρόνια που μάλωνα με τη μικρή μου αδερφή, επειδή μουτζούρωνε τα «πολύτιμα» βιβλία μου. Λατρεύω το τρέξιμο, τα ταξίδια, την ερασιτεχνική φωτογραφία και τα βιβλία. Με εκνευρίζουν τα κακογραμμένα κείμενα και οι άνθρωποι που θέλουν να μου δώσουν ντε και καλά πλαστική σακούλα.

Εβδομαδιαία ενημέρωση απο το maxmag στο email σου

Η ενημέρωση σου, για όλα τα θέματα, επί παντός επιστητού, είναι προτεραιότητα για μας στο MAXMAG. Αυτός είναι κ ο λόγος, για τον οποίο κάθε εβδομάδα οι συντάκτες μας θα επιλέγουν τα 15 σημαντικότερα άρθρα, από όλες τις στήλες του περιοδικού και θα φροντίζουμε να τα λαμβάνεις απευθείας στο email σου. Όλες οι σημαντικές ειδήσεις θα σε περιμένουν να τις ανοίξεις. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι μια εγγραφή στο Newsletter μας. Τι περιμένεις λοιπόν;