Κωνσταντίνα Μπεθάνη: Μια δυναμική γυναίκα στο χώρο των τεχνολογιών

Κωνσταντίνα Μπεθάνη
Πηγή: Από το προσωπικό αρχείο της κ. Μπεθάνη

Με όραμα εμπνευσμένο από την ψηφιακή βιομηχανία του εξωτερικού, γνώμονα γνώσεις χρόνων και ισχυρό ένστικτο για την πορεία των βημάτων της, η Κωνσταντίνα Μπεθάνη εξελίχθηκε – και συνεχίζει να εξελίσσεται – σε μια δυναμική φυσιογνωμία ερευνήτριας, καθηγήτριας και επιχειρηματία, αποδεικνύοντας περίτρανα ότι οι γυναίκες φύσει και θέσει, όχι μόνο δεν υστερούν επαγγελματικά στην παγκόσμια αγορά των νέων τεχνολογιών, αλλά ακόμα περισσότερο μετουσιώνονται οι ίδιες σε παραδείγματα μίμησης για τις επόμενες γενιές. Το έργο της αναγνωρισμένο σε Ελλάδα και εξωτερικό, μεταξύ άλλων, ανανεώνει τον ιδιαίτερα προσφιλή χώρο του gaming, επαναπροσδιορίζει παγιωμένες αντιλήψεις για τη χρήση και τις διαστάσεις του “ψηφιακού”, ενώ παράλληλα, συγκρούεται με ταμπού περί έμφυλης ταυτότητας και επαγγελματικού προσανατολισμού. Ως εκ τούτου, καθίσταται εκ προοιμίου σαφές ότι γίνεται λόγος για ένα έργο με αισθητή προσφορά σε μια ποικιλία πτυχών του κοινωνικού συνόλου.

Σήμερα, λοιπόν, η κ. Κωνσταντίνα Μπεθάνη μας χαρίζει λίγο από τον χρόνο της, και μας αφηγείται πώς έφθασε έως εδώ, προσκαλώντας μας σε ένα ταξίδι εκτός αντικειμενικών ορίων, με προορισμό το “πράττειν δημιουργικά και ψηφιακά”.

Το βιογραφικό σας πλούσιο σε σπουδές και επιτεύγματα σχετικά με το χώρο της πληροφορικής, των τηλεπικοινωνιών και του ψηφιακού σχεδιασμού. Μια γρήγορη ανάγνωσή του το επιβεβαιώνει. Κάπου πίσω από όλα αυτά υπάρχει ένα βασικό πρόσωπο, μία συνεχώς αναπτυσσόμενη εταιρεία, πιθανότατα ένα αρκετά φιλόδοξο όραμα για το αύριο του ψηφιακού γίγνεσθαι. Ακολουθώντας το προσωπικό σας νοητό μίτο, θα θέλαμε αρχικά να συστηθείτε στο κοινό μας με δυο λόγια.

Είμαι η ιδρύτρια και συνιδιοκτήτρια της Ελληνικής εταιρείας ανάπτυξης παιχνιδιών και ψηφιακού διαδραστικού λογισμικού Tenebra Studios. Ταυτόχρονα, εργάζομαι ως Καθηγήτρια, Ερευνητικός Συνεργάτης και Μέντορας στο Πρόγραμμα Σπουδών Game Development, Επιστήμης των Υπολογιστών και Εφαρμοσμένων Μαθηματικών σε δημόσια και ιδιωτικά Πανεπιστήμια. Παράλληλα, είμαι μια εκ των διοργανωτών του Digital Expo, της μεγαλύτερης τεχνολογικής εκδήλωσης στην Ελλάδα που πραγματοποιείται με επιτυχία τα τελευταία 7 χρόνια, προσελκύοντας 20.000 επισκέπτες το 2019. Τέλος, έχω διοργανώσει και συμμετάσχει σε πολυάριθμα ελληνικά και διεθνή συνέδρια με θέματα που σχετίζονται με την τεχνολογία, τα βιντεοπαιχνίδια, το ρόλο των γυναικών στην τεχνολογία και την επιχειρηματικότητα.

Tenebra Studios: Ένα μεγάλο κεφάλαιο στη ζωή σας. Πώς προέκυψε η ιδέα της ίδρυσης; Ποια τα πρότυπα έμπνευσής σας;

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Το 2006 που ιδρύθηκε η εταιρεία, η ανάπτυξη παιχνιδιών στην Ελλάδα δεν υφίστατο καν ως ιδέα. Ούσα φοιτήτρια και καθώς μιλούσα 6 ξένες γλώσσες, άρχισα να εργάζομαι στο Games Localization για εταιρείες στο εξωτερικό. Μέσω αυτής της ενασχόλησης γνώρισα τον συνέταιρό μου, Θανάση Γεωργούλη, επίσης φοιτητή τότε, ο οποίος συμμεριζόταν την αγάπη μου για τα βιντεοπαιχνίδια, τον προγραμματισμό και την τεχνολογία. Μέσα από συζητήσεις πήρε μορφή η ιδέα για τη δημιουργία της δικής μας εταιρείας στον κλάδο των βιντεοπαιχνιδιών και του ψηφιακού διαδραστικού λογισμικού. Λόγω του νεαρού της ηλικίας ήμασταν υπερβολικά ατρόμητοι και φιλόδοξοι, όμως, νιώσαμε πραγματικά τις δυνατότητες που κρύβονταν σε αυτό το νέο μέσο, και ότι ίσως μπορούσαμε να το διερευνήσουμε και να βρούμε την επιτυχία εκεί. Εκτός αυτού, δεδομένου ότι τα παιχνίδια είναι ψηφιακό προϊόν, απευθύνονται σε παγκόσμιο κοινό, επομένως σε μεγαλύτερη αγορά, και δεν απαιτείται αποθήκευση ή παρόμοιες χρεώσεις, σκεφτήκαμε ότι αξίζει έστω να το δοκιμάσουμε. Για αρκετό καιρό ακολούθησα καριέρα στο Political Intelligence παράλληλα με την Tenebra Studios, με σκοπό να επενδύω εκ νέου στην εταιρεία, αλλά καθώς η τελευταία επεκτεινόταν, απαιτούσε αποκλειστικότητα.

Ποιες είναι οι κυριότερες υπηρεσίες της εταιρείας Tenebra Studios;

Ανάπτυξη εφαρμογών για κινητά και υπολογιστές, βιντεοπαιχνιδιών κατά παραγγελία, εκπαιδευτικών βιντεοπαιχνιδιών, διαδραστικών διαφημιστικών εφαρμογών, VR / AR εφαρμογών, διαδραστικών αρχιτεκτονικών απεικονίσεων, 360° VR videos, motion graphics, localisation, ανάπτυξη τρισδιάστατων γραφικών, social media campaigns, υπηρεσίες QnA, beta-testing, off-site προγραμματισμού και R&D.

Ας μείνουμε, όμως, λίγο ακόμα στο έργο της Tenebra Studios, ειδικά σε αυτό που συνδέεται με την ανάπτυξη βιντεοπαιχνιδιών. Προσωπικά – παράλληλα και το κοινό μας – ενθουσιάζομαι από τις διαστάσεις που δύναται να λάβει ένα βιντεοπαιχνίδι, είτε σε επίπεδο γραφικών, είτε σε επίπεδο θεματικής. Ποια η συμβολή της Tenebra ως προς αυτό;

Οι μεγάλες εταιρίες όπως Ubisoft, EA, ID software, Bethesda, Rockstar, κ.τλ. έχουν προϋπολογισμό που συχνά υπερβαίνει τα 10 εκατομμύρια, και ομάδα πλέον των 200 ατόμων. Οπότε είναι αναμενόμενο – όχι πάντα θεμιτό – να αναπτύσσονται σε πολλές περιπτώσεις εντυπωσιακά αλλά αδιάφορα σεναριακά ή βαρετά από άποψη gameplay παιχνίδια τα οποία δημιουργούνται αποκλειστικά για να επιδείξει η κάθε εταιρεία τα next-gen γραφικά της. Στο κομμάτι των ανεξάρτητων παραγωγών αυτό εκτός από αδύνατο είναι και αθέμιτο. Τα indie games αποδεικνύουν ακριβώς ότι αν βγει από την εξίσωση το κυνήγι των κερδών και η πίεση των επενδυτών τότε μένει η ουσία του παιχνιδιού και πρόκειται για μια εμπειρία η οποία δεν στηρίζεται σε flashy γραφικά χωρίς ουσία ή με επαναλαμβανόμενο gameplay. Αντίθετα, με ουσιαστικές ιστορίες να ειπωθούν, γεμάτες νόημα και προβληματισμούς που καμία ΑΑΑ παραγωγή δεν μπορεί να αγγίξει για πολλούς και διάφορους λόγους. Ως εταιρεία ενστερνιζόμαστε αυτό το συναίσθημα, άλλωστε πιστεύουμε ότι πλέον τα παιχνίδια για να πάνε μπροστά πρέπει να κοιτάξουν πίσω. Εποχές, όπως η δεκαετία του ’90 με το περιορισμένο hardware acceleration μας έδωσαν τα πιο διαχρονικά παιχνίδιαμ διότι οι designers και οι προγραμματιστές προσπαθούσαν να ξεπεράσουν τα τεχνικά εμπόδια για να δημιουργήσουν μια εμπειρία και όχι απλά να φτιάξουν όμορφα tech demos με λίγο gameplay εδώ κι εκεί.

Σίγουρα κάθε νέο ξεκίνημα στη ζωή ενέχει μια δόση ρίσκου. Όταν γίνεται λόγος για τον κόσμο του επιχειρείν, ίσως έτι περισσότερο. Πέρα από αυτό, λοιπόν, υπήρχαν όντως αξιοσημείωτες δυσκολίες στην αρχή;

Κανείς δεν μπορεί να προετοιμαστεί εκ των προτέρων για τις δυσκολίες με τις οποίες συνεπάγεται η επιχειρηματική διαδικασία. Οι άνθρωποι βλέπουν την επιτυχία σε αριθμούς ή αφιερώματα στα μέσα μαζικής ενημέρωσης, αλλά κανείς δεν γνωρίζει τις ατελείωτες νύχτες αϋπνίας και κρίσεις άγχους που καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε όλοι μας. Δεν υπάρχει επιτυχία χωρίς να έχουν προηγηθεί ατελείωτες, επώδυνες αποτυχίες. Η εύρεση της κατάλληλης επιχειρηματικής ευκαιρίας ή η δημιουργική ανάπτυξη μιας ιδέας σίγουρα δεν είναι εύκολη υπόθεση. Ειδικά στον τεχνολογικό τομέα, πρέπει κανείς να συμβαδίζει με τις βιομηχανικές αλλαγές και τάσεις, ενώ παράλληλα αντιμετωπίζει απρόβλεπτες επιχειρηματικές προκλήσεις και έξοδα. Το μεγαλύτερο ζήτημα φυσικά είναι το κεφάλαιο. Εμείς προτιμήσαμε εξαρχής το μοντέλο αυτοτροφοδοτούμενης ανάπτυξης στο οποίο στην ουσία χρηματοδοτεί κανείς τις ίδιες επιχειρηματικές προσπάθειες. Ο σωστός προϋπολογισμός και ο προγραμματισμός είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση των ταμειακών ροών, αλλά ακόμη και αυτά δεν εξοικονομούν πάντα το άγχος των πάγιων και αναπάντεχων εξόδων. Ο τεχνολογικός κλάδος αλλάζει μέρα με τη μέρα, οπότε πρέπει να είμαστε μονίμως σε επιφυλακή και στην κορυφή του τομέα μας. Τέλος, δεν μπορώ να μην τονίσω πόσο κεφαλαιώδους σημασίας είναι η επιλογή των κατάλληλων συνεργατών η οποία, φυσικά, πραγματοποιείται συν τω χρόνω.

Και τι δηλώνει σημειωτικά η (συν)ιδρύτρια μιας εταιρείας τέτοιου είδους να είναι γυναίκα; Μήπως το γεγονός αυτό ανατροφοδοτεί – δυστυχώς – το παραπάνω ρίσκο; Το βιώσατε ακόμα και μέσω συγκεκριμένων περιστατικών;

Ανεξαρτήτως φύλου, ως ιδρυτής και ιδιοκτήτης της εταιρείας, ο ρόλος και η ευθύνη που έχεις είναι να ηγηθείς της εταιρείας. Νομίζω ότι η ηγεσία μπορεί να σημαίνει διαφορετικά πράγματα σε διαφορετικούς ανθρώπους. Για μένα, ηγεσία είναι να συνεργάζεσαι με την εταιρεία για να αναπτύξεις ένα όραμα για το πού μπορείτε να πάτε και στη συνέχεια να θέσετε τα πράγματα στη θέση τους για να επιτύχετε αυτό το όραμα. Το εργασιακό ήθος και η δυναμική προσωπικότητά μου δε δημιούργησε ποτέ μια εσφαλμένη εικόνα για το άτομό μου ή άφησε περιθώριο να με εκλάβει κάποιος ως ανίσχυρη ή ανίκανη. Έχω επιτύχει πρωτοπορία και καινοτομία ως επιχειρηματίας, με αποδεδειγμένο ιστορικό συνεργασιών με διεθνείς τεχνολογικούς κολοσσούς όπως η SONY, Xuawei και Xiaomi και υψηλό επίπεδο επιτυχίας. Συγκρινόμενη με περίπου 700 εταιρείες στον κόσμο το 2019, η Tenebra Studios κατάφερε να ξεπεράσει τους Growth Champions και τον μέσο όρο για την κατηγορία συγκριτικής αξιολόγησής τους σχετικά με τις επιδόσεις διαχείρισης καινοτομίας, σύμφωνα με την Έκθεση Benchmarking Innovation Management Assessment από το IMP³rove, μια πρωτοβουλία της ΓΔ Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για καλύτερες υπηρεσίες υποστήριξης διαχείρισης καινοτομίας για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις.

Παράλληλα, εκπαιδευτικά ιδρύματα της χώρας έδειξαν εμπιστοσύνη στο πρόσωπό μου και μου έδωσαν τη δυνατότητα να καθοδηγήσω νέους ανθρώπους και δη άλλες γυναίκες ως Καθηγήτρια ή Μέντορας για να επιτύχουν πράγματα που ίσως δεν είχαν σκεφτεί ποτέ ότι θα μπορούσαν. Πιστεύω ακράδαντα ότι είναι σημαντικό για τις νεότερες γενιές να βλέπουν γυναίκες σε εξέχοντες ρόλους. Οι θετικές εικόνες ισχυρών, έξυπνων γυναικών που κάνουν αλλαγές στον κλάδο μας στέλνει το μήνυμα ότι οι ευκαιρίες είναι απεριόριστες, ανεξάρτητα από το φύλο. Είμαι αφοσιωμένη στην ενίσχυση της ισότητας, της διαφορετικότητας και της ένταξης.

Ο χώρος των νέων τεχνολογιών θεωρείται ανδροκρατούμενος, στην Ελλάδα σίγουρα, σε κάποιες χώρες του εξωτερικού το όποιο χάσμα σαφώς μικραίνει αισθητά. Πώς εξηγείτε αυτή την πραγματικότητα; Το ελληνικό περιβάλλον μπορεί να γεφυρώσει το χάσμα; Αν ναι, πώς;

Οι γυναίκες είναι εξίσου αξιόλογες και ικανές όπως κάθε άλλος. Παρατηρούμε μια τάση όπου όλο και περισσότερες γυναίκες επιδιώκουν πτυχίο τεχνολογίας και στη συνέχεια καριέρα στον τομέα, γεγονός το οποίο αποδεικνύεται και από τις φοιτήτριες αλλά και τις συνεργάτιδές μου. Η έλλειψη γυναικών στις νέες τεχνολογίες ανήκει στο παρελθόν και ειδικά τα τελευταία 5 χρόνια τα πράγματα έχουν αλλάξει προς το καλύτερο. Σήμερα, οι περισσότερες εταιρείες τεχνολογίας απασχολούν γυναίκες σε θέσεις υψηλής ισχύος. Η περίπτωση που έρχεται αμέσως στο μυαλό είναι η AMD που σήμερα βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της τεχνολογίας και της καινοτομίας με την Δρ. Lisa Su στο τιμόνι της ως CEO. Είναι εξίσου πιθανό γυναίκες να ενδιαφέρονται για αυξήσεις, προαγωγές, ευκαιρίες ανάπτυξης και ηγεσίας όπως οι άνδρες συνάδελφοί τους. Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν περιπτώσεις όπου οι γυναίκες δεν είναι σίγουρες για τα προσόντα τους, δεν είναι σίγουρες ότι θα λάβουν την υποστήριξη που χρειάζεται ή ότι οδεύουν προς την αποτυχία. Ως εκ τούτου, το πιο σημαντικό πράγμα που μπορούν να κάνουν οι οργανισμοί για να προσελκύσουν και να κρατήσουν στους κόλπους τους ταλαντούχες γυναίκες είναι να αποτινάξουν τον σεξισμό και να προάγουν την ισότητα των φύλων στην αμοιβή, τις εμπειρίες και τις ευκαιρίες για επιτυχία.

Μία γενική συμβουλή… ένα μότο… ένα σλόγκαν που ακούσατε τελευταία και σας τράβηξε το ενδιαφέρον;

Δεν ακολουθώ συμβουλές και για να πω την αλήθεια, δεν θυμάμαι ποτέ και ορισμένα ωραία σλόγκαν που ακούω κατά καιρούς. Εάν κάτι έχω να μοιραστώ από την προσωπική μου εμπειρία ως αυτοδημιούργητη είναι ότι θα πρέπει κάποιος να στοχεύει ψηλά, αλλά να ξεκινά χαμηλά και γνωστικά. Και να μην σταματήσει ποτέ να μαθαίνει.

Ποια είναι τα σχέδια σας για το προσεχές χρονικό διάστημα και ποια τα όνειρά σας για το μέλλον;

Θα προβούμε άμεσα σε ανακοινώσεις για κάποιες πολύ σημαντικές νέες συνεργασίες για τις οποίες είμαστε πραγματικά περήφανοι. Ως προς το μέλλον, φιλοδοξώ να συνεχίσω να εξελίσσομαι σε προσωπικό και επαγγελματικό επίπεδο και να εμπνέω τους συνεργάτες μου, τους φοιτητές και γυναίκες στη βιομηχανία μας να ακολουθούν τα όνειρά τους, να επενδύουν στη γνώση και να μην τα παρατούν ποτέ.

 

Κάπου εδώ το ταξίδι μας στο χώρο της ψηφιακής γνώσης και δημιουργίας τελειώνει. Σίγουρα, η κ. Μπεθάνη μας αποκάλυψε μόνο όσα της επέτρεπε ο φόρτος εργασίας της, αλλά και ο συνεχώς μεταβαλλόμενος χαρακτήρας του κλάδου των τεχνολογιών. Αποδεκτό, και σεβαστό. Ωστόσο, ο έκδηλος ενθουσιασμός μου προδίδει την επιθυμία μου να συναντήσω εκ νέου, ψηφιακά ή μη, μέχρι να τελειώσει μια μεγάλη κούπα καφέ ή ένα φορμάτ στον υπολογιστή.

Ευχαριστούμε πολύ την κ. Κωνσταντίνα Μπεθάνη για τη συνέντευξη! 

 

Επισκεφτείτε την Tenebra Studios εδώ


Λίγα λόγια για τον συντάκτη

Γεώργιος Ορφανίδης

Ο Γεώργιος Α. Ορφανίδης είναι Υποψήφιος Διδάκτωρ του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, ΑΠΘ (Ελλάδα). Εκπονεί τη διδακτορική διατριβή του σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο της Τουλούζης ΙΙ, UT2J (Γαλλία). Σπούδασε Αρχαιολογία & Ιστορία της Τέχνης (ΒΑ, ΜΑ), Ιταλική Φιλολογία (ΒΑ), και Πολιτιστική Διαχείριση & Επικοινωνία (ΜΑ) στο ΑΠΘ. Επίσης, έλαβε Δίπλωμα (2-Υear Diploma) Βυζαντινής Παλαιογραφίας από το Κέντρο Παλαιογραφίας και Αγιολογικών Μελετών (Μονή Αγ. Θεοδώρας) της Ιεράς Μητροπόλεως Θεσσαλονίκης. Συμμετέχει σε επιστημονικά συνέδρια και δημοσιεύσει κείμενα σχετικά με την Αρχαιολογία, την Ιστορία της Τέχνης, την Πολιτισμική Ανθρωπολογία, τη Διαχείριση και Επικοινωνία/Σημειωτική του Πολιτισμού, τη Θρησκειολογία και τις Ιταλικές Σπουδές σε έγκριτα Περιοδικά, Πρακτικά Συνεδρίων, Συλλογικούς Τόμους, Εγκυκλοπαίδειες, κ.ά. εκδοτικών οίκων της Ελλάδας και της αλλοδαπής. Συμμετέχει επίσης σε εκπομπές αντίστοιχης θεματικής και δημοσιεύει στον Τύπο. Στα ενδιαφέροντά του εμπίπτει και η δημοσίευση βιβλιοκριτικών. Διοργανώνει επιστημονικά-εκπαιδευτικά εργαστήρια βιωματικού χαρακτήρα υπό την αιγίδα αναγνωρισμένων φορέων. Ασχολείται, παράλληλα, με την συγγραφή τεχνοκριτικών μελετών και την επιμέλεια εικαστικών εκθέσεων και λοιπών πολιτισμικών δρωμένων, ως Art Curator & Art/Creative Director. Είναι μέλος ερευνητικών, εκπαιδευτικών και πολιτισμικών φορέων πανελλήνιου ή/και διεθνούς βεληνεκούς.

Εβδομαδιαία ενημέρωση απο το maxmag στο email σου

Η ενημέρωση σου, για όλα τα θέματα, επί παντός επιστητού, είναι προτεραιότητα για μας στο MAXMAG. Αυτός είναι κ ο λόγος, για τον οποίο κάθε εβδομάδα οι συντάκτες μας θα επιλέγουν τα 15 σημαντικότερα άρθρα, από όλες τις στήλες του περιοδικού και θα φροντίζουμε να τα λαμβάνεις απευθείας στο email σου. Όλες οι σημαντικές ειδήσεις θα σε περιμένουν να τις ανοίξεις. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι μια εγγραφή στο Newsletter μας. Τι περιμένεις λοιπόν;