Διατροφή και γονιμότητα: Πώς επηρεάζει;

 

Η διατροφή επηρεάζει τη γονιμότητα
Πηγή εικόνας: pexels.com

  Είναι γεγονός ότι πολλοί ειδικοί ζητούν από τις γυναίκες να ακολουθήσουν μια  σωστή διατροφή κατά την  εγκυμοσύνη. Τι ρόλο, όμως, παίζει η διατροφή της γυναίκας πριν την εγκυμοσύνη; Πως η διατροφή επηρεάζει τη γονιμότητα ενός ατόμου;

  Η γονιμότητα δεν πρέπει να θεωρείται ως κάτι δεδομένο, καθώς οι παράγοντες που μπορεί να την επηρεάσουν είναι πολλοί. Πολλές επιστημονικές έρευνες υποδηλώνουν ότι ένας από αυτούς τους παράγοντες είναι η διατροφή και ότι η βελτίωσή της μπορεί να αυξήσει τις πιθανότητες σύλληψης.

Πως η διατροφή σχετίζεται με τη γονιμότητα;

  Έχει αποδειχτεί, μέσω τεκμηριωμένων  μελετών, ότι η διατροφή επηρεάζει τη γονιμότητα ενός ζευγαριού. Πιο συγκεκριμένα, υπάρχει ένα  συγκεκριμένο «μοντέλο διατροφής», το οποίο φαίνεται  να σχετίζεται με μεγαλύτερα ποσοστά γονιμότητας. Σύμφωνα με τη μελέτη Nurses’ Health Study,το «μοντέλο» αυτό περιλαμβάνει:

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

  • Χαμηλή πρόσληψη trans λιπαρών οξέων, με ταυτόχρονα αυξημένη πρόσληψη μονοακόρεστων λιπαρών οξέων.
  • Αυξημένη πρόσληψη πρωτεϊνών από φυτικές πηγές (κυρίως λαχανικά) και λιγότερο από ζωικές πηγές.
  • Αυξημένη πρόσληψη φυτικών ινών και γαλακτοκομικών προϊόντων με αυξημένα λιπαρά.

Υδατάνθρακες 

  Η κατανάλωση επεξεργασμένων υδατανθράκων όπως είναι το ψωμί, το ρύζι, οι πατάτες και τα ζυμαρικά καθώς και τα ζαχαρούχα αναψυκτικά αυξάνουν τις πιθανότητες εμφάνισης προβλημάτων ωορρηξίας. Οι υδατάνθρακες επηρεάζουν τα επίπεδα του σακχάρου στο αίμα και τα επίπεδα της ινσουλίνης. Όταν τα επίπεδα ανέβουν πολύ επηρεάζουν τα επίπεδα των ορμονών που είναι απαραίτητες για την αναπαραγωγή.

Λίπη

  Χρόνια τώρα οι επιστήμονες γνωρίζουν πως το σωματικό λίπος επηρεάζει την αναπαραγωγή. Τα τρανς λιπαρά οξέα φαίνεται πως επηρεάζουν τη λειτουργία των κυττάρων. Τα ακόρεστα λιπαρά οξέα ενισχύουν τη γονιμότητα, αφού αυξάνουν την ευαισθησία στην ινσουλίνη και μειώνουν τη διαδικασία της φλεγμονής.

Πρωτεΐνη

  Η αυξημένη κατανάλωση ζωικής πρωτεΐνης φαίνεται ότι αυξάνει τα προβλήματα γονιμότητας. Αντίθετα η φυτική πρωτεΐνη ενισχύει την πιθανότητα σύλληψης. Για παράδειγμα, η συχνή κατανάλωση οσπρίων και δημητριακών, αυξάνουν τη πιθανότητα σύλληψης συγκριτικά με τη ζωική πρωτεΐνη.

Η διατροφή επηρεάζει τη γονιμότητα ε
Πηγή εικόνας: pexels.com

Γαλακτοκομικά προϊόντα

  Σύμφωνα με έρευνες, τα πλήρη γαλακτοκομικά προϊόντα όπως το γάλα, το γιαούρτι, ακόμα και το παγωτό προσφέρουν κάποια προστασία από τα προβλήματα ωορρηξίας, ενώ τα άπαχα ή μερικώς αποβουτυρωμένα έχουν ακριβώς το αντίθετο αποτέλεσμα. Η απομάκρυνση του λίπους από τα γαλακτοκομικά προϊόντα μειώνει τα επίπεδα των ορμονών του φύλλου που περιέχουν, με αποτέλεσμα να επηρεάζουν αρνητικά την ωορρηξία και τη σύλληψη. Επίσης η προσθήκη πρωτεϊνών στα άπαχα και μερικώς αποβουτυρωμένα γαλακτοκομικά για να έχουν κρεμώδη υφή ενισχύουν  ακόμη περισσότερο το πρόβλημα.

  Ωστόσο, το τρόφιμο που φάνηκε να έχει θετική επίδραση στη γονιμότητα είναι το παγωτό.  Από τη  άλλη το σορμπέ και το frozen yogurt αποτελούν τις τροφές με τη μεγαλύτερη πιθανότητα να δημιουργήσουν προβλήματα στην ωορρηξία.  Τα αποτελέσματα αυτά, έρχονται σε αντίθεση με  τη διατροφή που ακολουθούμε για καλή υγεία. Συνεπώς, χρειάζεται  προσοχή ως προς την κατανάλωση τους γιατί αυτά τα προϊόντα περιέχουν αρκετές θερμίδες και μπορούν να αυξήσουν το βάρος πολύ γρήγορα. Μπορείτε να καταναλώνετε 2 μερίδες γαλακτοκομικών την ημέρα και να μειώσετε τα λιπαρά από κάποια άλλη τροφή.

Ο ρόλος της διατροφής στη γονιμότητα

Το αυξημένο ή το πολύ χαμηλό σωματικό βάρος επηρεάζει το φυσιολογικό κύκλο και δημιουργεί προβλήματα ή ακόμα και διακόπτει την ωορρηξία. Σύμφωνα με  μελέτη ο ιδανικός δείκτης μάζας σώματος (BMI) κυμαίνεται μεταξύ 20-24, με ιδανικό το 21. Τιμές μεγαλύτερες του 24 ή μικρότερες του 21 είχαν μεγαλύτερες πιθανότητες να εμφανίσουν προβλήματα ωορρηξίας. Βέβαια  αν μια γυναίκα έχει  αυξημένο ή πολύ χαμηλό βάρος δεν σημαίνει ότι δεν μπορεί να συλλάβει. Γενικά,  το υγιές σωματικό βάρος βοηθά σε μια φυσιολογική ωορρηξία και αυξάνει τις πιθανότητες εγκυμοσύνης.

Από την άλλη,  οι άνδρες με αυξημένο σωματικό βάρος αντιμετωπίζουν χαμηλά επίπεδα τεστοστερόνης με αποτέλεσμα να έχουν προβλήματα γονιμότητας.

Άλλοι παράγοντες που συνδέονται με την υπογονιμότητα

Οι πιθανότητες υπογονιμότητας φαίνεται ότι αυξάνονται σημαντικά στις γυναίκες που καταναλώνουν πάνω από δύο καφέδες την ημέρα. Η κατανάλωση καφέ, αναψυκτικών τύπου cola, τσαγιού και σοκολάτας επηρεάζει τόσο τη γυναικεία όσο και την ανδρική γονιμότητα.  Ως  γενικός κανόνας, για ζευγάρια που θέλουν να αποκτήσουν παιδί, έχουν οριστεί  τα 3 φλιτζάνια καφέ ημερησίως. Το αλκοόλ και το κάπνισμα είναι δύο ακόμη παράγοντες οι οποίοι, σε μεγάλες ποσότητες, θα μπορούσαν να επιδράσουν αρνητικά στη γονιμότητα. Αντιθέτως, η μέτρια κατανάλωση αλκοόλ δρα μάλλον προστατευτικά στην ποιότητα και τη λειτουργικότητα του σπέρματος.

Τέλος, ο καλός ύπνος αυξάνει την παραγωγή αυξητικής ορμόνης και βοηθά τα κύτταρα μας να μην γερνούν γρήγορα. Επίσης, η αυξημένη κορτιζόλη σε περιόδους stress αναστέλλει την έκκριση πολύτιμων ορμονών και επηρεάζει αρνητικά την γονιμότητα μας.

Η διατροφή επηρεάζει τη γονιμότητα
Πηγή εικόνας: pexels.com

Το “πιάτο της γονιμότητας” λοιπόν περιλαμβάνει:

  • Καλής ποιότητας πρωτεΐνες και βιολογικά λαχανικά  και φρούτα.
  • Περιορισμό της ζωϊκής πρωτεΐνης, κυρίως τα επεξεργασμένα κρέατα (λουκάνικο, μπέικον, ζαμπόν).
  • Κατανάλωση μονοακόρεστων λιπαρών οξέων από φυτικές πηγές, όπως είναι το ελαιόλαδο και να μειώσουμε αυτή των κορεσμένων και κυρίως των trans λιπαρών οξέων.
  • Να καταναλώνουμε μία τουλάχιστον μερίδα πλούσιων σε λιπαρά γαλακτοκομικών.
  • Αποφυγή καπνίσματος και υπερκατανάλωσης αλκοόλ και καφεΐνης.
  • Τέλος, το συνοδεύουμε με θετικές σκέψεις και καλή παρέα, που θα μας αποφορτίσουν και θα μας κάνουν να νιώσουμε ήρεμα και αισιόδοξα.

 

Πηγές:

Καλαφάτη N. & Ίσαρη Γ. (2016). «Πώς μπορεί η διατροφή να επηρεάσει τη γονιμότητα;». mednutrition.gr

Παπαλαζάρου Α. (2008). «Πώς επηρεάζει η διατροφή τη γονιμότητα». iatronet.gr

Παπαβενετίου Ε. «Γονιμότητα και Διατροφή». embryogenesis.gr

 


Λίγα λόγια για τον συντάκτη

Μαιρη Αυδικου

Απόφοιτη του τμήματος Δημοσιογραφίας & Μ.Μ.Ε του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. H επιστήμη της ψυχολογίας είναι η δεύτερη μου αγάπη μετά τη δημοσιογραφία. Στη ζωή μου πάντα έχω κατα νου τα λόγια του Μαχάτμα Γκάντι: "Πρέπει να είσαι η αλλαγή που θέλεις να δεις στο κόσμο!"

Εβδομαδιαία ενημέρωση απο το maxmag στο email σου

Η ενημέρωση σου, για όλα τα θέματα, επί παντός επιστητού, είναι προτεραιότητα για μας στο MAXMAG. Αυτός είναι κ ο λόγος, για τον οποίο κάθε εβδομάδα οι συντάκτες μας θα επιλέγουν τα 15 σημαντικότερα άρθρα, από όλες τις στήλες του περιοδικού και θα φροντίζουμε να τα λαμβάνεις απευθείας στο email σου. Όλες οι σημαντικές ειδήσεις θα σε περιμένουν να τις ανοίξεις. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι μια εγγραφή στο Newsletter μας. Τι περιμένεις λοιπόν;