Παιχνίδι: ο ρόλος που διαδραματίζει στην ανάπτυξη του παιδιού

Πηγή: boro.gr

Πόσο σημαντικό είναι το παιχνίδι για ένα παιδί; Με ποιους τρόπους συμβάλλει στην ανάπτυξή του;

Το παιχνίδι αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι στη ζωή ενός παιδιού. Υπάρχει στη φύση του και εξελίσσεται καθώς το παιδί μεγαλώνει κι αρχίζει να εξερευνά τον εαυτό του και τον κόσμο γύρω του. Το παιχνίδι είναι πηγή ανάπτυξης για το παιδί, καθώς μέσα από αυτό μπορεί να αισθανθεί, να ασκηθεί και να μάθει πολύ σημαντικά πράγματα που δύνανται να αποτελέσουν τη βάση για την οικοδόμηση σημαντικών οροσήμων στην ανάπτυξή του. Στην παιδική ηλικία, η ανάπτυξη προχωρά με γοργούς ρυθμούς σε όλους τους τομείς και το παιχνίδι αποτελεί έναν μοναδικό σύμμαχο των παιδιών στην πορεία ανάπτυξής τους.

Το παιχνίδι συμβάλλει σε διάφορους τομείς της ανάπτυξης ενός παιδιού κι έχει νόημα να γίνει αναφορά σε αυτήν τη  συμβολή του.

Σωματική & κινητική ανάπτυξη

Μέσα από το παιχνίδι, τα παιδιά μπορούν να ασκηθούν σε δεξιότητες που είναι απαραίτητες για την ανάπτυξή τους. Οι δεξιότητες αδρής κινητικότητας αφορούν σε μεγάλες κινήσεις του σώματος όπως το τέντωμα, το μπουσούλημα, το περπάτημα, το τρέξιμο και άλλες αντίστοιχες δραστηριότητες. Έπειτα, το παιχνίδι σε μικρή ηλικία μπορεί να συμβάλλει στην κατάκτηση από τα παιδιά των λεγόμενων «λεπτών κινήσεων». Οι δεξιότητες λεπτής κινητικότητας αφορούν στην κατάκτηση του ελέγχου των χεριών και των δαχτύλων. Τα παιδιά μαθαίνουν την αφή, το κράτημα και το πέταγμα των αντικειμένων. Σαφώς, όλες αυτές οι δεξιότητες βελτιώνονται και εξελίσσονται με την ανάπτυξη του παιδιού και την μεταπήδηση από ένα αναπτυξιακό στάδιο στο επόμενο.

Γνωστική ανάπτυξη

Το παιχνίδι μπορεί να συμβάλλει σημαντικά σε όλες τις γνωστικές διεργασίες που αναπτύσσονται στα παιδιά. Μέσα από τα παιχνίδια, τα παιδιά αρχίζουν να αντιλαμβάνονται την έννοια της μονιμότητας των αντικειμένων με τα οποία απασχολούνται. Πρόκειται για μια πολύ σημαντική κατάκτηση που μακροπρόθεσμα εξελίσσεται περαιτέρω. Έπειτα, με το συμβολικό παιχνίδι, ξεκινούν να αναπτύσσουν την δυνατότητα της συμβολικής αλλά και της δημιουργικής σκέψης. Παράλληλα, το παιδί μαθαίνει την έννοια της φαντασίας και αρχίζει να τη χρησιμοποιεί δημιουργικά. Έτσι, μπαίνει στη ζωή του και η δεξιότητα της δημιουργικότητας, που καθίσταται εξαιρετικά σημαντική. Πλέον, μπορεί να δημιουργεί εικόνες και να αναπαριστά σκέψεις, γεγονός που αποτελεί μια πρώτη μορφή αφηρημένης σκέψης.

Γλωσσική ανάπτυξη

Η γλώσσα είναι επικοινωνία. Κι αυτό ισχύει για όλα τα ηλικιακά επίπεδα. Τα παιδιά επικοινωνούν ήδη από την βρεφική ηλικία. Μέσα από το παιχνίδι, τα παιδιά ακούν και ανακαλύπτουν ήχους και προσπαθούν να τους μιμηθούν. Με αυτήν τους την προσπάθεια, ουσιαστικά, δημιουργούν ήχους και ξεκινούν να επικοινωνούν. Επίσης, μέσα από το παιχνίδι με την οικογένεια, το παιδί επικοινωνεί με τους δικούς του και τους συμπεριλαμβάνει -έως ένα σημείο- στο παιχνίδι του. Μεγαλώνοντας, αρχίζουν να συναναστρέφονται με συνομηλίκους, να επικοινωνούν και να παίζουν συλλογικά.

Κοινωνική & συναισθηματική ανάπτυξη

Οι άνθρωποι είναι φύσει κοινωνικά όντα. Επιθυμούν και επιδιώκουν την κοινωνικοποίηση και την επικοινωνία με άλλους ανθρώπους. Στα πρώτα χρόνια της ζωής τους, τα παιδιά αναπτύσσουν ισχυρούς δεσμούς ειδικά με τους φροντιστές τους. Σταδιακά, μέσα από τη γνωριμία και την επικοινωνία με άλλα άτομα, τα παιδιά εξελίσσουν τις συναισθηματικές και κοινωνικές τους δεξιότητες. Αρχίζουν να μαθαίνουν και να εξοικειώνονται με έννοιες, που μπορεί να μην είναι πάντοτε ευχάριστες και θετικές, αλλά αποτελούν διδάγματα και απαραίτητες εμπειρίες για τη ζωή. Τέτοιες έννοιες είναι η ομαδικότητα, η συνεργασία, η ιδιαιτερότητα, η μοναχικότητα, η αποδοχή, η απόρριψη και άλλες.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η σχέση του παιδιού με το παιχνίδι είναι αμφίδρομη. Καθώς το παιδί παίζει, αναπτύσσεται και παράλληλα εξελίσσεται και το παιχνίδι του. Κρίνεται εξαιρετικά σημαντικό να δίνεται στα παιδιά ο χρόνος και η ελευθερία να παίζουν και να εκφράζονται ελεύθερα μέσα από το παιχνίδι. Οι γονείς οφείλουν να επενδύουν σε ποιοτικό χρόνο παιχνιδιού με το παιδί, χρόνος που θα συμβάλλει στην ανάπτυξη ενός πολύ ισχυρού και θετικού δεσμού μεταξύ τους. Το παιχνίδι είναι ένας πολύ βασικός παράγοντας για την ανάπτυξη των παιδιών σε όλους τους τομείς.

Πηγή:

Καλπογιάννη, E., Φύσσας, K., Αβδελίδου, E. (2015) Εγχειρίδιο προαγωγής του παιχνιδιού για παιδαγωγούς. Πρόγραµµα “Η ∆ύναµη του παιχνιδιού”. www.paizontas.gr


Λίγα λόγια για τον συντάκτη

Κωνσταντίνα Σιδηροπούλου

Θεσσαλονικιά απόφοιτος ψυχολογίας με μια έντονη δόση αισιοδοξίας, ευαισθησίας και (αυτό)σαρκασμού. Ιδιαίτερη αγάπη για τα παιδιά, τα ζώα, τα βιβλία και τη μουσική (που παίζει στο μυαλό μου ανελλιπώς).

Εβδομαδιαία ενημέρωση απο το maxmag στο email σου

Η ενημέρωση σου, για όλα τα θέματα, επί παντός επιστητού, είναι προτεραιότητα για μας στο MAXMAG. Αυτός είναι κ ο λόγος, για τον οποίο κάθε εβδομάδα οι συντάκτες μας θα επιλέγουν τα 15 σημαντικότερα άρθρα, από όλες τις στήλες του περιοδικού και θα φροντίζουμε να τα λαμβάνεις απευθείας στο email σου. Όλες οι σημαντικές ειδήσεις θα σε περιμένουν να τις ανοίξεις. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι μια εγγραφή στο Newsletter μας. Τι περιμένεις λοιπόν;