Γλώσσα του σώματος: ψυχολογικό τρικ ή απλή διαίσθηση;

γλώσσα του σώματος
πηγή εικόνας: Illustration by Irene Goddard

Φαντάσου ότι βρίσκεσαι σε μια παλιακή, καφετί πολυθρόνα μεσούσης της κεντρικής τράπεζας της οδού Καρόλου. Το βλέμμα σου στροβιλίζεται μέχρι να πιαστεί από έναν κύριο στο τέλος του διαδρόμου. Προσπαθείς με αυθάδεια να σμιλέψεις κάθε κίνησή του.

Μάτια ανήσυχα που ταλαντεύονται γοργά στα αντικείμενα του στενόχωρου γραφείου, χάνονται κάπου ανάμεσα σε δυο κορνίζες πρόχειρα κρεμασμένες στον απέναντι αδιάφορο τοίχο. Χέρια που σφιχταγκαλιάζονται σαν να προσπαθούν να καρφώσουν με δύναμη κάθε λέξη. Ακροδάχτυλα που πάλλονται επάνω στη δρύινη επιφάνεια του γραφείου, σε μια ατίθαση χορογραφία χωρίς όρια και γραμματικούς κανόνες. Ξαφνικά σταματούν. Προσγειώνονται με βιασύνη στις ρυτιδιασμένες αύλακες του προσώπου που βρέχονται από κύματα ιδρώτα. Βγάζει ένα μαντήλι από τη δεξιά τσέπη του σακακιού προκειμένου να απομακρύνει τα ενοχλητικά ρυάκια ιδρώτα από το μέτωπό του. Η φωνή ασθενική, σχεδόν αδύναμη, πνίγεται σε κάθε βρόγχο. Κοιτάει τους δείκτες του ρολογιού σαν να πασχίζει να ξεκολλήσει τα λεπτά που κρέμονται βασανιστικά από τις απότομες άκρες του. Σαν να προσπαθεί να σμιλέψει τις αιχμηρές γωνιές τους.

Ο χρόνος μοιάζει να κοκάλωσε σε εκείνο το μακρόστενο γραφείο της οδού Καρόλου, στο βάθος της κεντρικής τράπεζας. Ένα ζευγάρι χέρια, δυο μάτια, ένα μετέωρο βλέμμα, αυτόματες κινήσεις σχεδόν προσχεδιασμένες ωσάν όργανα σε μια απόλυτη ορχηστρική ακολουθία. Πιόνια μιας μαέστρου γλώσσας χωρίς λέξεις, φωνήεντα, κανόνες και ορισμούς. Όταν το σώμα μιλά και οι κινήσεις υπακούν, μια νέα μορφή γλώσσας μεσουρανεί σε κάθε μας αυθόρμητη αντίδραση. Μια γλώσσα χωρίς κόκαλα, οστά, φλέβες και αρτηρίες κυλά σε κάθε σπιθαμή του σώματός μας. Η γλώσσα του σώματος.

Απλά.. παρατήρησε γύρω σου

Αν σταθείτε σε μια γωνία ενός δρόμου και παρατηρήσετε τον κόσμο που περνάει θα καταλάβετε αν κάποιος είναι ντροπαλός, εξωστρεφής, στενοχωρημένος ή γεμάτος αυτοπεποίθηση. Το εντυπωσιακό στην όλη διαδικασία είναι ότι θα καταλάβετε κάποια πράγματα γι’ αυτόν χωρίς να τον ξέρετε, χωρίς να τον έχετε ξαναδεί και χωρίς να του μιλήσετε (Σαμαράκη, 2008).

Η γλώσσα του σώματος- η αδιάψευστη ομολογία της ψυχολογικής μας κατάστασης, των ενδότερων αισθημάτων μας- η άλλη όψη της «οριοθετημένης» λεκτικής επικοινωνίας. Βασικός οδηγός μιας ανορθόδοξης μορφής αλληλεπίδρασης η μελέτη των ψυχολογικών διακυμάνσεων ενός ανθρώπου σε μια εποχή «λοξοδρόμησης» των λέξεων, «παραμόρφωσης» των εννοιών. Η στάση του σώματος, οι ανεπαίσθητες κινήσεις του προσώπου, οι ταλαντώσεις του βλέμματος το απόλυτο καθρέφτισμα ή αλλιώς η καρδιά της εξωλεκτικής επικοινωνίας. Ή αλλιώς, η γλώσσα του σώματος. Το 93% της επικοινωνίας άλλωστε οικοδομείται σε μια απόλυτη ακολουθία κινήσεων, εκφράσεων, χειρονομιών, ενώ μόλις το 7% πραγματώνεται με το λόγο.

Η επιστήμη της γλώσσας του σώματος

Η συστηματική ενασχόληση με την αποκωδικοποίηση των συνειδητών, ασυνείδητων ή απόκρυφων μηνυμάτων της γλώσσας του σώματος σηματοδοτείται τη δεκαετία του 60’ και επεκτείνεται το 1970 μέσω της έκδοσης των πρώτων βιβλίων. Η επιστήμη ωστόσο που αποκρυπτογραφεί τα σήματα της εξωλεκτικής αυτής επικοινωνίας βρίσκεται ακόμη σε εμβρυακή φάση, με τους μελετητές να καταλήγουν στο 77% μη προφορικής ολικής εντύπωσης ενός μηνύματος έναντι μόλις  7% της λεκτικής (λέξεις) και 38% της φωνητικής εντύπωσης (τόνος, χροιά της φωνής, χρώμα).

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η αποκρυπτογράφηση του απόλυτου αινίγματος ενός σωματικού κώδικα περιέχει 700.000 επικοινωνιακά σήματα, εκ των οποίων τα 15.000 εντοπίζονται στην περιοχή του προσώπου. Το σώμα μας ένα εργαστήρι μηνυμάτων ή αλλιώς μια σιωπηρή ορχήστρα συντονίζει τις αντιδράσεις-αδιάψευστες ενδείξεις της ψυχολογίας μας.

«Αν τύχει να αιφνιδιαστείς, να εκπλαγείς από κάποιον, προσπάθησε να μείνεις ήρεμος. Κοίταξέ τον αμέσως στα μάτια και προσπάθησε να διατηρήσεις οπτική επαφή μαζί του. Με τον τρόπο αυτό, το μόνο που θα προσέξει είναι τα μάτια σου», δήλωνε ο D. Forden, πράκτορας της CIA (Χριστοδούλου,2009). Κατά το πέρας της δεκαετίας του 1840, ο Γάλλος γιατρός  Guillaume Duchenne, έθεσε στο μικροσκόπιο της επιστημονικής του έρευνας τα χαρακτηριστικά διαφοροποίησης ενός ψεύτικου ή «χαμόγελου Pan Am» που πραγματώνεται αποκλειστικά με τη χρήση των μυών του στόματος και του αληθινού ή ειλικρινούς χαμόγελου ή “χαμόγελου Duchenne” προς τιμήν του ευρετή του, με την αρωγή μυών του στόματος αλλά και των ματιών.

 

«Επιτηδευμένη» περιβολή ή αυθόρμητη εμφάνιση, ταλαιπωρημένα ή ατημέλητα μαλλιά, μελετημένα ή πρόχειρα υποδήματα, λεπτεπίλεπτες ή πολυλογάδες κινήσεις το απόλυτο λεξικό της γλώσσας του σώματος.

Άραγε τι αντικρίζεις σε κάθε σχολαστική ματιά στο καθρέφτη σου; Πώς σου φαίνεται η φιγούρα που ξεδιπλώνεται στον μεγάλο καθρέφτη σώματος; Τι σκέφτονται οι άλλοι για εσένα; Θα επέλεγες να ξεκλειδώσεις  τις εντυπώσεις των ανθρώπων μετά την πρώτη επιπόλαιη χειραψία;

Watson: “Ο άντρας αυτός έμοιαζε με γιατρό. Συμπεριφερόταν ως γιατρός. Είχε πτυχίο γιατρού στον τοίχο, όπως όλοι οι γιατροί. Πώς κατάλαβες ότι ήταν κομπογιανίτης;»

“Πολύ απλό αγαπητέ μου Watson. Μπορούσα να διαβάσω τα γράμματά του», απάντησε ο ντετέκτιβ Homles απηχώντας κατά πολλούς τη θεωρία περί αποκάλυψης της κοινωνικής μας ταυτότητας μέσω της προσωπικής μας γραφής. Τα γράμματα που στριμώχνονται πάνω στις γραμμές μετατρέπονται σε αποτυπώματα της κοινωνικής μας ταυτότητας.

Σφιγμένες γροθιές που μαρτυρούν ένα θυμωμένο ύφος, προτεταμένο χέρι σε προσπάθεια χαιρετισμού, ακροδάχτυλα που σκαρφαλώνουν στις «βουνοκορφές» των μαλλιών μας ως ένδειξη αμηχανίας, μειλίχιο «τέντωμα» των χειλιών σαν απάντηση σε καλωσόρισμα , ορθογώνια κλίση του κορμού εν είδη σεβασμού, παρατεταμένη διαστολή της κόρης του ματιού- το συστατικό μιας ωδής στον έρωτα. Ωστόσο, η κατανόηση των μυστικών μιας ακανόνιστης γλώσσας συντελεί πολλές φορές σε μια λαθεμένη ερμηνεία της.

Τα ανεπαίσθητα σημάδια της γλώσσας του σώματος οι απόλυτοι ερμηνευτές του ψυχολογικού μας καρδιογραφήματος. Η γλώσσα του σώματος το είδωλο της ψυχολογίας μας.

Πηγές:

  • Γλώσσα του σώματος. Διαίσθηση ή πρακτική;, ανακτήθηκε από psychografimata.com(τελευταία πρόσβαση στις 15/09/2020)
  • Η σημασία της γλώσσας του σώματος στην επικοινωνία, ανακτήθηκε από capital.gr (τελευταία πρόσβαση στις 15/09/2020)
  • Body Language, ανακτήθηκε από  psychologytoday.com (τελευταία πρόσβαση στις 15/09/2020)

Λίγα λόγια για τον συντάκτη

Χρύσα Μπάτου

"Το γράψιμο δεν είναι τίποτε άλλο από ένα κατευθυνόμενο όνειρο." - Χόρχε Λουίς Μπόρχες "Ονειροπόλα" δυναμική, πειθαρχημένα απρόβλεπτη, ζωηρά εκκεντρική. Ή αλλιώς ο 24χρονος εαυτός μου που πασχίζει να σκαρώσει πάνω σε τσαλακωμένα αποκόμματα ξεχασμένους στίχους. Γεννημένη στη Θεσσαλονίκη, τελειόφοιτη φοιτήτρια της Κλασικής Φιλολογίας του Α.Π.Θ., με διακαή πόθο τη δημοσιογραφία και υποτροφία σε ιδιωτική σχολή δημοσιογραφίας. Εθισμένη στη συγγραφή, τη σοκολάτα, τη μόδα, την υποκριτική, τις φωτογραφίες, το ποδόσφαιρο και.. πάντα σ' ένα ποτήρι κόκκινο κρασί. Κυνηγημένη από μία ανάγκη να αποτυπώσει στο χαρτί ιδέες, ιδέες και αισθήσεις που γίνονται λέξεις, παύλες και τελείες.

Εβδομαδιαία ενημέρωση απο το maxmag στο email σου

Η ενημέρωση σου, για όλα τα θέματα, επί παντός επιστητού, είναι προτεραιότητα για μας στο MAXMAG. Αυτός είναι κ ο λόγος, για τον οποίο κάθε εβδομάδα οι συντάκτες μας θα επιλέγουν τα 15 σημαντικότερα άρθρα, από όλες τις στήλες του περιοδικού και θα φροντίζουμε να τα λαμβάνεις απευθείας στο email σου. Όλες οι σημαντικές ειδήσεις θα σε περιμένουν να τις ανοίξεις. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι μια εγγραφή στο Newsletter μας. Τι περιμένεις λοιπόν;