Athens
25°
light rain
Υγρασία: 100%
Ανώτερη 22 • Κατώτερη 22
Weather from OpenWeatherMap

Κίνδυνοι της χρήσης κινητού τηλεφώνου από οδηγούς και πεζούς

Κίνδυνοι της χρήσης κινητού τηλεφώνου από οδηγούς και πεζούς

Οι οδηγοί

Η απόσπαση της προσοχής ορίζεται ως μια κατάσταση, κατά την διάρκεια της οποίας μία συγκεκριμένη δραστηριότητα ανταγωνίζεται την προσοχή του ατόμου που οδηγεί (Collet et al., 2009). Για την ακρίβεια, υπολογίζεται ότι τα μισά ατυχήματα στους δρόμους σχετίζονταν με την απόσπαση της προσοχής των οδηγών (Bellinger et al., 2009). Οι οδηγοί οχημάτων έχει βρεθεί ότι συχνά ασχολούνται με δευτερεύουσες δραστηριότητες καθώς οδηγούν (π.χ. τρώνε, συνομιλούν με την συνεπιβάτη τους).

Σήμερα, βέβαια, ένας μεγάλος παράγοντας απόσπασης της προσοχής είναι η χρήση κινητού τηλεφώνου. Αυτό δεν προκαλεί εντύπωση αν αναλογιστούμε ότι, μόλις μέσα στο 2010, το 77% του πληθυσμού κατείχε από ένα κινητό τηλέφωνο, ενώ 6,1 τρισεκατομμύρια μηνύματα στάθηκαν παγκοσμίως (Schwebel et al., 2012). Η ραγδαία εξάπλωση της χρήσης κινητού τηλεφώνου από διάφορες πληθυσμιακές ομάδες σήμερα είναι αδιαμφισβήτητη.

Συγκεκριμένα, οι έρευνες υποστηρίζουν ότι η τηλεφωνική κλήση ή αποστολή μηνυμάτων, κατά την διάρκεια της οδήγησης, μειώνει την προσοχή που το άτομο αφιερώνει στον δρόμο και την ετοιμότητα του, ενώ αυξάνει τον κίνδυνο για συγκρούσεις, τραυματισμούς και θανατηφόρα ατυχήματα (Schwebel et al., 2012. Sanbonmatsu et al., 2017).

Σχετικά, τώρα, με την μουσική, τα ευρήματα δεν είναι τόσο ξεκάθαρα. Οι οδηγοί ακούν μουσική, επειδή το θεωρούν διασκεδαστικό, ευχάριστο ή και χαλαρωτικό (Bellinger et al., 2009). Πράγματι, η μουσική, κατά την διάρκεια της οδήγησης, μπορεί να έχει θετικά αποτελέσματα. Μερικά από αυτά, που έχουν εντοπιστεί από διάφορες έρευνες, είναι:

  • Η μουσική μειώνει το άγχος του οδηγού σε καταστάσεις κυκλοφοριακής συμφόρησης
  • Μειώνει τα επίπεδα εκνευρισμού του
  • Βοήθα τον οδηγό να διατηρήσει την ετοιμότητά του
  • Μειώνει τον κίνδυνο ατυχημάτων σε μικρούς δρόμους (Bellinger et al., 2009).

Ωστόσο, έχει βρεθεί εξίσου πως οι οδηγοί, που ενεπλάκησαν σε ένα αυτοκινητιστικό ατύχημα, ήταν πιο πιθανόν να άκουγαν μουσική την ώρα της οδήγησης. Για την ακρίβεια, η μουσική μπορεί να αποσπάσει την προσοχή του ατόμου από προειδοποιητικούς ήχους, όπως σειρήνες ή κόρνες, ενώ αυξάνει τις απαιτήσεις της προσοχής. Με απλά λόγια, ο εγκέφαλος χρειάζεται να αφιερώσει προσοχή για να ακολουθήσει τον ρυθμό, τους στίχους κλπ (Bellinger et al., 2009). Παράλληλα, ο χειρισμός της μουσικής, όπως π.χ. η αλλαγή του κομματιού, μπορούν επίσης να αποσπάσουν την προσοχή (Schwebel et al., 2012). Εξαιτίας όλων αυτών, ο κίνδυνος ατυχημάτων αυξάνεται.

Οι πεζοί

Οι κίνδυνοι, όμως, της χρήσης κινητών τηλεφώνων στον δρόμο δεν αφορά μόνο τους οδηγούς, αλλά και τους πεζούς. Όταν ένα άτομο διασχίζει πεζός τον δρόμο επιτελεί μια σύνθετη διεργασία, η οποία απαιτεί υψηλά επίπεδα αντιληπτικής και γνωστικής ικανότητας (Lennon, 2017). Η χρήση κινητού τηλεφώνου, όμως, μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα σε αυτήν την διεργασία. Για παράδειγμα, ο πεζός μπορεί:

  • να μην προσέχει ένα σημαντικό σήμα (π.χ. κόκκινο φανάρι)
  • να αποτύχει να ρυθμίσει σωστά την ταχύτητα του βαδίσματος (π.χ. καθώς περνάει τον δρόμο)
  • να εκτιμήσει λάθος την πρόθεση του οδηγού (π.χ. ότι θέλει θα στρίψει)  (Lennon, 2017)

Μάλιστα, τα ατυχήματα που αφορούν πεζούς θεωρούνται πλέον ένα παγκόσμιο ζήτημα, καθώς οι πεζοί αποτελούν μια εξαιρετικά ευάλωτη ομάδα, που αφορά τους δρόμους. Περίπου το 35% των θανατηφόρων ατυχημάτων κάθε χρόνο παγκοσμίως αφορά τους πεζούς (Lennon, 2017).

Κίνδυνοι της χρήσης κινητού τηλεφώνου από οδηγούς και πεζούς

Πιο αναλυτικά, οι έρευνες υποστηρίζουν πως, από τους πεζούς, τον μεγαλύτερο κίνδυνο διατρέχουν κυρίως τα νεαρά άτομα (Lennon, 2017). Για παράδειγμα, 9 στους 10 νεαρούς ενήλικες παραδέχονται ότι μιλούν στο κινητό καθώς οδηγούν, ενώ πολλοί επίσης μιλούν στο κινητό καθώς περπατούν (Stavrinos et al., 2009).

Εκτός αυτών, οι νεαροί ενήλικοι έχουν τα υψηλότερα ποσοστά τραυματισμών σε πεζούς, συγκριτικά με οποιαδήποτε άλλη ηλικιακή ομάδα (National Center for Injury Prevention and Control, 2009) (στο Stavrinos et al., 2009). Επίσης, τα στοιχεία δείχνουν (National Highway Traffic Safety Administration, 2009) ότι μέσα στο 2009 τουλάχιστον 800 νέοι Αμερικάνοι, ηλικίας 16-29 ετών, σκοτώθηκαν από ατυχήματα στους δρόμους, ενώ 16.000 νοσηλεύτηκαν στο νοσοκομείο, εξαιτίας τραυματισμών (Schwebel et al., 2012).

Γενικά, τα ευρήματα ερευνών παρατήρησης δείχνουν ότι, ασχέτως ηλικίας, οι πεζοί, των οποίων η προσοχή διασπάται από συνομιλίες στο τηλέφωνο ή άλλες δραστηριότητες (π.χ. μουσική, φαγητό), διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο όταν περνάνε τους δρόμους (Schwebel et al., 2012). Ενδεικτικά αναφέρουμε εδώ ότι οι Schwebel και συν (2012), στην έρευνά τους με δείγμα 138 φοιτητές ψυχολογίας του πανεπιστημίου, βρήκαν ότι το άκουσμα μουσικής ή πληκτρολόγηση μηνύματος οδηγούσαν σε μεγαλύτερο κίνδυνο να χτυπηθεί το άτομο από οχήματα, καθώς βρισκόταν σε ένα εικονικό περιβάλλον δρόμου. Αυτό, βέβαια, δεν ισχύει για τους φοιτητές που μιλούσαν στον τηλέφωνο.

Οι ίδιοι ερευνητές εξηγούν πως η αποστολή μηνυμάτων και το άκουσμα μουσικής περιλαμβάνουν γνωστικές διεργασίες διαφορετικές από εκείνες που ενεργοποιούνται καθώς το άτομο μιλά στο τηλέφωνο. Τα μηνύματα απαιτούν ανάγνωση και πληκτρολόγηση, διεργασίες που είναι πιο απαιτητικές και αποσπούν σε μεγαλύτερο βαθμό την προσοχή από την συνομιλία στο τηλέφωνο. Η μουσική, από την άλλη, ενώ απασχολεί πολύ λιγότερο το γνωστικό σύστημα και την προσοχή του υποκειμένου, συνδέεται με ένα συγκεκριμένο χαρακτηριστικό: τη συνεχόμενη απόσπαση της προσοχή του ακουστικού συστήματος από τον δρόμο.

Παρ’ όλα αυτά, άλλες έρευνες υποστηρίζουν εξίσου τον κίνδυνο της συνομιλίας σε κινητό, όσον αφορά την ασφάλεια των πεζών. Μάλιστα, έχει βρεθεί πως το είδος της συνομιλίας δεν παίζει κανέναν ρόλο. Τόσο απλές συνομιλίες (π.χ. τυπικές κουβέντες) όσο και συνθέτες βρέθηκε να αποσπούν την προσοχή των ατόμων (Stavrinos et al., 2009).

Κίνδυνοι της χρήσης κινητού τηλεφώνου από οδηγούς και πεζούς

Συμπεράσματα για τη χρήση κινητού τηλεφώνου στους δρόμους

Εν συντομία, η χρήση κινητού τηλεφώνου εγκυμονεί μεγάλους κινδύνους τόσο για τους οδηγούς όσο και τους πεζούς. Η αποστολή μηνυμάτων, οι φωνητικές συνομιλίες και το άκουσμα μουσικής δεν φαίνεται να διαφοροποιούνται, ως προς τα επίπεδα κινδύνου που περιέχουν, δεδομένου ότι αποσπούν εξίσου την προσοχή του ατόμου, αν και με διαφορετικούς τρόπους. Η μουσική, τώρα, από το ραδιόφωνο του αυτοκινήτου έχει βρεθεί να έχει κάποια θετικά αποτελέσματα, αλλά οι οδηγοί οφείλουν να είναι προσεκτικοί, καθότι και στην προκείμενη περίπτωση η προσοχή αποσπάται από τον δρόμο.

Βιβλιογραφία:

Bellinger, D.B., Budde, B.M., Machida, M., Richardson, G.B., Berg, W.P. (2009). The effect of cellular telephone conversation and music listening on response time in braking. Transportation Research Part F: Traffic Psychology and Behavior (12), 441–451.

Collet, C., Guillot, A., Petit, C. (2010). Phoning while driving I: a review of epidemiological, psychological, behavioural and physiological studies. Ergonomics (53), 589–601.

Lennon, Α., Trespalacios, Ο.Ο., Matthews, S., (2017). Pedestrian self-reported use of smart phones: Positive attitudes andhigh exposure influence intentions to cross the road while distracted. Accident Analysis and Prevention (98), 338–347.

Sanbonmats, D.M., Strayer, D.L., Biondi, F., Behrends, A., & Moore, S.M. (2017). Cell Phone Use Diminishes Self-Awareness of the Adverse Effects of Cell Phone Use on Driving. Ανακτήθηκε από: https://ntl.bts.gov/lib/61000/61300/61342/mpc17-322.pdf

Schwebel, D.C., Stavrinos, D., Byington, K.W., Davis, T., O’Neal, E.E., Jong, D. (2012). Distraction and pedestrian safety: How talking on the phone, texting and listening to music impact crossing the street. Accident Analysis and Prevention (45), 266– 271.

Stavrinos, D., Byington, K.W., Schwebel, D.C. (2009). The effect of cell phone distraction on pediatric pedestrian injury risk. Pediatrics (123), 179–e185.

Παρόμοια άρθρα που μπορεί να σ’ενδιαφέρουν:


SHARE:

Εβδομαδιαία ενημέρωση απο το maxmag στο email σου

Η ενημέρωση σου, για όλα τα θέματα, επί παντός επιστητού, είναι προτεραιότητα για μας στο MAXMAG. Αυτός είναι κ ο λόγος, για τον οποίο κάθε εβδομάδα οι συντάκτες μας θα επιλέγουν τα 15 σημαντικότερα άρθρα, από όλες τις στήλες του περιοδικού και θα φροντίζουμε να τα λαμβάνεις απευθείας στο email σου. Όλες οι σημαντικές ειδήσεις θα σε περιμένουν να τις ανοίξεις. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι μια εγγραφή στο Newsletter μας. Τι περιμένεις λοιπόν;

Follow Newsweek

Κάνοντας εγγραφή στο newsletter μας θα λαμβάνετε όλα τα τελευταία νέα που ανεβαίνουν στην ιστοσελίδα του MAXMAG

Λίγα λόγια για τον συντάκτη

Πτυχιούχος Ψυχολογίας του Α.Π.Θ. με μεγάλη αγάπη για τη λογοτεχνία.

Αφήστε το σχόλιο σας

Το MAXMAG είναι ένα περιοδικό που μπήκε δυναμικά στο χώρο της διαδικτυακής ενημέρωσης. Κοινό όλων: η αγάπη για την αρθρογραφία, την οποία ο καθένας ξεχωριστά τη συνδέει με το αντικείμενο που γνωρίζει καλά και, συνήθως, έχει σπουδάσει.

Follow Newsweek

Κάνοντας εγγραφή στο newsletter μας θα λαμβάνετε όλα τα τελευταία νέα που ανεβαίνουν στην ιστοσελίδα του MAXMAG