Οι πυγολαμπίδες και η Σιωπηλή Αποκάλυψη

Θυμάμαι την πρώτη φορά που αντίκρυσα πυγολαμπίδες στην ελληνική ύπαιθρο, ένα καλοκαίρι ζεστό που ερχόντουσαν να χαρούν τη δροσιά και τη σκιά της φρεσκοβρεγμένης πέτρας. Ένα από κείνα τα καλοκαίρια, στο δάσος λίγο πιο ψηλά, είχε κάτσει στο χέρι μου ένα μικροσκοπικό, οριακά αόρατο φτερωτό ασπρομπλέ έντομο που μέχρι και σήμερα δεν έμαθα τι ήταν. Σκέφτηκα μέσα που πως ήταν όντως μία απ’ αυτές τις μικρές νεράιδες του δάσους που έρχονται περίεργες να δουν τι είναι αυτοί οι άνθρωποι. Αυτοί που όλα τα άλλα ζώα τους φοβούνται, αυτοί που ζουν μακριά απ’ το δάσος και ισοπεδώνουν και αποψιλώνουν και χτίζουν και είναι φοβεροί στο να καταστρέφουν. Αυτοί που για να ζήσουν σκοτώνουν, που για να επιβιώσει το είδος τους, εξαφανίζουν τα άλλα.

 Πυγολαμπίδες μέσα σε γυάλες στην νότια επαρχία της Κίνας Guangdong το 2015.
Πυγολαμπίδες μέσα σε γυάλες στην νότια επαρχία της Κίνας Guangdong το 2015 – Πηγή εικόνας: CNN.com

Η έκθεση στα παρασιτοκτόνα και η αδιάλειπτη συμβολή στην καταστροφή του περιβάλλοντος είναι τα κύρια αίτια που έχουν φέρει πολλά είδη εντόμων αντιμέτωπα με την εξαφάνιση, κάνοντας τους επιστήμονες να μιλάνε για την “Σιωπηλή Αποκάλυψη της Φύσης”. Ένα ακόμα αίτιο που επηρεάζει ιδιαίτερα τις πυγολαμπίδες και τα διάφορα είδη τους απανταχού της γης είναι η φωτορύπανση, μας λένε επιστήμονες κι ερευνητές σε επίσημη έρευνα που δημοσιεύτηκε τον Φεβρουάριο. Και δεν είναι μόνο αυτά, όλη η διατάραξη της ισορροπίας του φυσικού περιβάλλοντος (μόλυνση των υδάτων, κλιματική αλλαγή, υψηλές θερμοκρασίες, αύξηση της στάθμης της θάλασσας, ξηρασία, εκβιομηχανισμός εκτάσεων) έχει επηρεάσει καταλυτικά τους πληθυσμούς των φανταστικών αυτών εντόμων.

Για να πάρουμε μια ιδέα για το πώς ένα τόσο δα μικρό εντομάκι να επηρέαζει και να επηρεάζεται από όλο τον κύκλο και την ισορροπία της φύσης και της ζωής: Το έδαφος μιας περιοχής μέχρι πρότινος καλλιεργημένης που δίνει τη θέση της στη βιομηχανοποίηση, γίνεται αμέσως ξηρότερο κι έτσι τα σαλιγκάρια το εγκαταλείπουν. Τα σαλιγκάρια είναι ένα από τα βασικότερα θηράματα κάποιων ειδών πυγολαμπίδων. Κι ενώ η πυγολαμπίδα είναι έντομο που πετάει και μπορεί να μεταναστεύσει σε μέρος με ιδανικότερες συνθήκες (αν αυτές βρεθούν) υπάρχουν είδη της στα οποία το θηλυκό έντομο δεν αναπτύσσει φτερά και ως εκ τούτου δεν μπορεί να πετάξει. Άλλη περίπτωση: Οι θηλυκές πυγολαμπίδες φέγγουν για ώρες για να προσελκύσουν τις αρσενικές, όμως η φωτορύπανση συχνά διαταράσσει αυτή την πολύωρη διαδικασία της βιοφωταύγειας με συνέπεια να μειώνεται ο ρυθμός αναπαραγωγής του εντόμου. Σαν να μας λένε δηλαδή, “αφού φωτίσατε μόνοι σας τα πάντα, εμάς δε μας χρειάζεστε..”

Advertisement
Μέσα στην πανσέληνο του Ιουνίου του 2019 στην Γιούτα των ΗΠΑ μια θηλυκή πυγολαμπίδα φέγγει για να προσελκύσει το αρσενικό.
Μέσα στην πανσέληνο του Ιουνίου του 2019 στην Γιούτα των ΗΠΑ μια θηλυκή πυγολαμπίδα φέγγει για να προσελκύσει το αρσενικό. – Πηγή εικόνας: usatoday.com

 

Πυγολαμπίδες πετάνε την ώρα του δειλινού στη λίμνη Οντάριο του Καναδά, κάτω από το φως του Άρη, του Κρόνου και του Αντάρη, τον Ιούλιο του 2016. Φωτογράφος: Malcolm Park
Πυγολαμπίδες πετάνε την ώρα του δειλινού στη λίμνη Οντάριο του Καναδά κάτω από το φως του Άρη, του Κρόνου και του Αντάρη τον Ιούλιο του 2016. Φωτογράφος: Malcolm Park – Πηγή εικόνας: epod.usra.edu

Αυτό το μικροσκοπικό αρθρόποδο που ήταν φτιαγμένο για να φέγγει τις νύχτες στο δάσος και για ν’ αντικρύζουν τα μάτια σου θαύματα ευλογημένα, βρίσκεται ενώπιον εξαφάνισης. Δεν υπάρχει μαγεία, την καταστρέψαμε αφελώς με τα ίδια μας τα χέρια. Το απίστευτο ζωηρόχρωμο κορμί της μέλισσας, οι ραβδώσεις των φτερών της μύγας, οι πολύχρωμες λιβελούλες, η ίριδα του χρυσοσκάθαρου, οι αντανακλάσεις στους φανταστικούς ιστούς των αραχνών, αυτά όλα θα γίνουν περιγραφές στα παραμύθια για ένα νέο είδος ανθρώπων που δε θα τα έχει αντικρύσει ποτέ, που δε θα ξέρει τι είναι το χνούδι στα φτερά της πεταλούδας… Αν αυτά πεθαίνουν, δεν υπάρχει μαγεία, σίγουρα. Άκου, ακούμπησε, κοίτα. Πώς μπορείς να καταστρέφεις; Πώς μπορώ, πώς, αναρωτιέμαι απελπισμένα και μου φαίνεται λες και κοιτάω τον κόσμο από την κάτω πλευρά, λες κι όλο αυτό είναι μια γκροτέσκ διεστραμμένη φάρσα, λες και κάτι πάει τελείως στραβά νομοτελειακά. Μα θα μου πεις, ψιλά γράμματα, ποιος ασχολείται με τις πυγολαμπίδες σήμερα…. Εύχομαι τόσο πολύ να μη χρειαστεί να εξηγούμε στα εγγόνια μας πως έμοιαζε αυτό το υπέροχο εντομάκι και τι μαγεία σκορπούσε μέσα στην ομορφιά της φύσης.

Φωτογράφος: Radim Schreiber Πηγή εικόνας: https://massivesci.com/

 

Πηγές:

https://academic.oup.com/bioscience/article/70/2/157/5715071

https://www.sciencealert.com/we-re-pushing-fireflies-towards-extinction-by-drowning-them-in-light

https://edition.cnn.com/2020/02/03/world/fireflies-extinction-risk-scn/index.html

https://www.newser.com/story/286485/fireflies-may-soon-go-dark-due-to-a-big-triple-threat.html

Παρόμοια άρθρα που μπορεί να σ’ενδιαφέρουν:

Advertisement

Λίγα λόγια για τον συντάκτη

She has a dream to travel all across the USA but at nights she travels the galaxy... | Grammar nazi από κούνια με σπουδές στην πληροφορική, το design και τα παιδαγωγικά, φύσει βουκολική και ανικανοποίητη, αγάπησα κάποτε τον δρόμο κι από τότε ασφυκτιώ στην αδράνεια. Είμαι κατά κυριολεξία ερωτευμένη με την μουσική, διδάσκω design & creative thinking, μισώ τον χειμώνα και την πολιτική ορθότητα και πεθαίνω να δω μια νύχτα τ' αστέρια του Νότου. ~ A summer soul, a child pledged to summer needs only gasoline ~

Εβδομαδιαία ενημέρωση απο το maxmag στο email σου

Η ενημέρωση σου, για όλα τα θέματα, επί παντός επιστητού, είναι προτεραιότητα για μας στο MAXMAG. Αυτός είναι κ ο λόγος, για τον οποίο κάθε εβδομάδα οι συντάκτες μας θα επιλέγουν τα 15 σημαντικότερα άρθρα, από όλες τις στήλες του περιοδικού και θα φροντίζουμε να τα λαμβάνεις απευθείας στο email σου. Όλες οι σημαντικές ειδήσεις θα σε περιμένουν να τις ανοίξεις. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι μια εγγραφή στο Newsletter μας. Τι περιμένεις λοιπόν;