Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Οικογένεια: μια συστημική θεώρηση του θεσμού

Το άτομο από τη στιγμή που γεννιέται, εντάσσεται μέσα στο μικρό σύστημα της οικογένειας, η οποία αποτελεί μικρογραφία της κοινωνίας. Η οικογένεια θεωρείται πρωτογενής φορέας κοινωνικοποίησης του ατόμου, καθώς μεταλαμπαδεύει τις πρώτες αξίες και τρόπους συμπεριφοράς. Ασκεί μεγάλη επιρροή στο άτομο, εφόσον είναι ένα πεδίο μεγάλης αλληλεπίδρασης. Οι γονείς αποτελούν τα πρώτα πρότυπα του παιδιού. […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Θρησκεία: υπό πρίσμα ψυχαναλυτικό

Θρησκεία είναι… είθισται να δίνουμε ένα ευρύ φάσμα ορισμών για το τι είναι θρησκεία. Θεωρούμε ότι είναι η πίστη στον Θεό ή κάποια τυπολατρική πρακτική και η συμμετοχή σε διάφορες ομάδες. Ένας άλλος τυπικός ορισμός υποστηρίζει πως η θρησκεία είναι ένα σύστημα ιδεολογιών και πεποιθήσεων προς την ουσιαστική φύση του κόσμου. Επιχειρώ να δώσω έναν […]

Διαβάζουμε ακόμα Βιβλία;
Διαβάζουμε ακόμα Βιβλία;

Ο Μικρός Πρίγκιπας: το εσωτερικό παιδί

Ο Μικρός Πρίγκιπας είναι ένα παραμύθι με πολλούς συμβολισμούς και διαχρονικό χαρακτήρα. Έχει κερδίσει το ενδιαφέρον μικρών και μεγάλων, καθώς μας διδάσκει αρκετά. Το σχέδιο του βόα «…έδειξα το αριστούργημά μου στους μεγάλους και τους ρώτησα αν τους προξενούσε φόβο. Εκείνοι μου αποκρίθηκαν: -Γιατί να μας φοβίζει ένα καπέλο; Το σχέδιο μου δεν παρίστανε ένα […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Αλκοόλ: μία λανθασμένη απάντηση στο τραύμα

Τραύμα και Εξαρτήσεις Το τραύμα εκ φύσεως μας προσδίδει μια συναισθηματική άγνοια. Τα τραυματικά γεγονότα που ενδέχεται να βιώσουμε, μπορεί να είναι παράλογα, εκτός της νόρμας, δύσκολο να εντοπισθούν, περίεργα και άπιαστα, συνεπώς δεν τα ενσωματώνουμε σε κανονικό πλαίσιο ζωής. Αυτό συμβαίνει γιατί ο εγκέφαλος κατηγοριοποιεί τις πληροφορίες ανά τύπο. Αναφορικά με το τραύμα δεν […]

Χωρίς κατηγορία
Χωρίς κατηγορία

Ναρκισσισμός: η εύθραυστη εικόνα του εαυτού

Η έννοια του ”Ναρκισσισμού” ή ”Ιδέες Μεγαλείου” προέρχεται από τον γνωστό μύθο του Νάρκισσου. Ο Νάρκισσος ήταν ο ήρωας του Όσκαρ Ουάιλντ. Κατά τη διάρκεια του θαυμασμού του εαυτού του στον αντικατοπτρισμό μιας λίμνης, έπεσε μέσα και πνίγηκε. Με αντίστοιχο τρόπο ”πνίγονται” όσοι διακατέχονται από ιδέες μεγαλείου μέσα στα αρνητικά τους συναισθήματα. Με βασίλισσα αυτών […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Συμπεριφορά: αιτίες και κίνητρα

Κίνητρα και συμπεριφορά Το ‘’γιατί;’’ δεν είναι ένα ερώτημα που απασχολεί το επιστημονικό και ερευνητικό κοινό. Πλανάται επίσης σε όλο το ανθρώπινο δυναμικό σε μια προσπάθεια να κατανοήσουμε τα κοινωνικά φαινόμενα που λαμβάνουν χώρα στο πεδίο τη ανθρώπινης δράσης και συμπεριφοράς. Η ψυχολογία των κινήτρων είναι ο κλάδος που μελετά πως διαμορφώνονται τα αιτιολογικά σχήματα […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Ευτυχία: ατέρμονη αναζήτηση ή στάση ζωής;

Αγαπημένο θέμα για συζητήσεις που λαμβάνουν χώρα είτε σε ένα φιλοσοφικό πλαίσιο ή με αφορμή υπαρξιακές αναζητήσεις των ανθρώπων. Η ευτυχία, απτή ή άυλη, μας απασχολεί με κάθε τρόπο. Είτε γιατί προσπαθούμε να την ορίσουμε, είτε γιατί προσπαθούμε να τη βρούμε. Κάθε διαδρομή καταλήγει σε τέλμα. Με ομοφωνία διατεινόμαστε πως είναι δύσκολο να μπει σε […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Φασματοποίηση: μια μορφή κοινωνικής λήθης

Φασματοποίηση: Κάπου ανάμεσα στην πραγματικότητα και την φαντασία, εμφανίζονται τα φαντάσματα. Σε ιστορίες τρόμου, σε παραμύθια, με μια συμβολική ίσως διάσταση. Τα φαντάσματα είναι οι φυλακισμένες ψυχές των νεκρών, ή αλλιώς με μια συμβολική απόδοση, η φυλακισμένη πραγματικότητα που αποσιωπάται. Η σημερινή πραγματικότητα Οι μαρτυρίες των ανθρώπων που υπέστησαν διάφορες μορφές βίας, μοιάζει σαν να ήταν […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Συγκίνηση: Το σεντούκι των συναισθημάτων

Η συγκίνηση ως έννοια, συναφής με αυτή των συναισθημάτων, έχει θεωρηθεί από τον δυτικό πολιτισμό ως μία κατώτερη μορφή έκφρασης, καθώς υπονομεύουν τη λογική. Η απαρχή της υποτίμησης της συγκίνησης, μπορεί να εντοπιστεί στον 18ο αιώνα, όπου ο διαφωτισμός ήταν στο άνθος του. Με κυριότερο εκπρόσωπο τον Kant και τη ρήση του «Τολμήστε να σκεφτείτε […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Βία: διερευνώντας το τρίπτυχο ‘θυμός-εχθρότητα-επιθετικότητα’

Η βία ως ένα σημείο των καιρών και όχι μόνο, απασχολεί υπέρ το δέον το ευρύ κοινό. Ένα φαινόμενο που λαμβάνει χώρα παλαιόθεν, έως σήμερα. Αποτελεί ζήτημα προς διερεύνηση του επιστημονικού χώρου αλλά και κάθε ανθρώπου που εμφορείται από ενσυναίσθηση. Ως βία, εννοούμε μία πράξη, μία συμπεριφορά προς ένα άλλο άτομο. Έπεται του συναισθήματος του […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Κατάθλιψη και ιδέες μεγαλείου: Δυο συγγενικές μορφές άρνησης

Κατάθλιψη, ιδέες μεγαλείου και άρνηση. Πώς μπορεί να συνδέονται αυτές οι τρεις έννοιες μεταξύ τους; Πώς γίνεται η κατάθλιψη, μια διαταραχή του συναισθήματος να συνδέεται με τις ιδέες μεγαλείου; Οι τελευταίες μας παραπέμπουν στην διαταραχή προσωπικότητας του Ναρκισσισμού. Τέλος, τι μας αποκαλύπτει η άρνηση ως άμυνα γι’ αυτές τις δύο καταστάσεις; Ας αποσαφηνίσουμε τις έννοιες […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Τοξικές σχέσεις: Ο καταναγκασμός της επανάληψης

Ένα μεγάλο ποσοστό ανθρώπων έχει σίγουρα βρεθεί κάποια στιγμή σε τοξικές σχέσεις. Η σχέση αυτή δεν εξαντλείται στο ερωτικό πλαίσιο. Μπορεί να είναι φιλική, επαγγελματική, οικογενειακή. Μπορεί επίσης να υφίσταται σε οποιοδήποτε χώρο. Από το δρόμο μέχρι το σπίτι μας. Πρόκειται για μια κατάσταση αρκετά δύσκολη να τη χειριστεί κάποιος. Είναι ένα περιβάλλον δυσάρεστο και […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Το σύνδρομο της Σταχτοπούτας και η γυναικεία χειραφέτηση

Το Σύνδρομο της Σταχτοπούτας δανείζεται τον τίτλο του από το ομώνυμο παραμύθι. Η πρωταγωνίστρια ζει μια δυσάρεστη ζωή. Υφίσταται καταπίεση από τις ετεροθαλείς αδερφές της και υπομένει αρκετά δεινά. Μια μέρα προσκεκλημένη σε μια δεξίωση ενός παλατιού γνωρίζει τον πρίγκιπα. Τότε η ζωή της αλλάζει ριζικά. Η γνωριμία με τον πρίγκιπα της εξασφαλίζει ένα καλύτερο […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Η έννοια του εαυτού: γίνε αυτό που πραγματικά είσαι

  Η έννοια του εαυτού είναι κεντρική στην ατομική ψυχολογία του Alfred Adler, και τονίζει τη μοναδικότητα του ανθρώπου, ο οποίος αποτελεί μια ενότητα και ολότητα. Μιλάμε για άτομο, άρα για ένα ον αδιαίρετο. Ψυχή, σώμα, νους και ό,τι αυτά συνεπάγονται (εμπειρίες, συναισθήματα, συμπεριφορές), μελετώνται σαν ένα, κι όχι σαν ξεχωριστά τμήματα. Μερικές από τις […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Εγκλεισμός: αντιμέτωποι με τα δυσβάσταχτα συναισθήματα

Με αφορμή τα τεκταινόμενα της εποχής μας -μέσα σε αυτά ο εγκλεισμός είναι κυρίαρχος- είναι μια καλή ευκαιρία για να θέσουμε τον εαυτό μας στο κέντρο των γεγονότων και να αναρωτηθούμε ποιος είναι ο απόηχος όλων αυτών σε εμάς. Αδιαμφισβήτητα πρόκειται για μια πρωτόγνωρη κατάσταση, που αίφνης εμφανίστηκε και μας τρομοκράτησε. Κυρίαρχα συναισθήματα είναι φυσικά […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Επικοινωνία: τρόπος ανάπτυξης διαπροσωπικών σχέσεων

  Η διαπροσωπική επικοινωνία ορίζεται ως «κάθε συζήτηση που λαμβάνει χώρα μεταξύ δύο ή περισσότερων ανθρώπων. Κάθε διαδικασία κατά την οποία δύο άνθρωποι, που μοιράζονται τους ρόλους του αποστολέα και του δέκτη, φέρουν αμοιβαία ευθύνη για τη δημιουργία ενός νοήματος». Από τη στιγμή της γέννησης ξεκινά να υφίσταται η επικοινωνία, η οποία δεν είναι απαραίτητα […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Συμβουλευτική: ο ρόλος των σχολών γονέων

Ιστορικά στοιχεία Είναι κοινός τόπος ότι κάθε πρόβλημα δημιουργεί και μία νέα ανάγκη στους ανθρώπους για την επίλυσή του. Την ανάγκη αυτή αφουγκράστηκαν οι εισηγητές της Συμβουλευτικής, η οποία σήμερα είναι ευρέως διαδεδομένη. Προσφέρει στους ανθρώπους την κατάλληλη υποστήριξη. Η επαγγελματική αναγνώριση της Συμβουλευτικής τοποθετείται χρονικά το 1950 με την ίδρυση του Αμερικανικού Συνδέσμου στη […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Ανθρώπινος ψυχισμός: οι λειτουργίες του Εγώ και του Αυτό

Ο Αυστριακής καταγωγής καθηγητής Νευροπαθολογίας Sigmund Freud έθεσε τις βάσεις για την ψυχαναλυτική θεωρία. Εισήγαγε για πρώτη φορά έννοιες όπως το ασυνείδητο και το συνειδητό. Ανέτρεψε έτσι το μέχρι τότε σκεπτικό των ανθρώπων και ό,τι ξέραμε για τον ανθρώπινο ψυχισμό. Οι έννοιες “συνειδητό” και “ασυνείδητο” είναι κντρικές για την θεωρία του. Έτσι, όλο το φως […]

Ψυχολογία
Ψυχολογία

Εφηβεία: το αναπτυξιακό ζητούμενο στη σχέση με τους γονείς

Η εφηβεία είναι μια από τις δυσκολότερες περιόδους των παιδιών αλλά και των γονέων, καθώς συμβαίνουν αρκετές βιολογικές αλλαγές, οι οποίες προβληματίζουν το παιδί, το αιφνιδιάζουν και το μπερδεύουν. Η δυναμική της σχέσης με τους γονείς αλλάζει και διέπεται από ένα πρωτόγνωρο κλίμα. Αμφότεροι προσπαθούν να συμβαδίσουν σε ένα μονοπάτι, όπου ο καθένας κοιτάει προς […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Προσδοκίες: επιλέγουμε να ζούμε στη σκιά των άλλων

  Το ζήτημα των προσδοκιών απλώνει τις ρίζες του σε πάρα πολλά επιμέρους θέματα στα οποία θα άξιζε να ρίξουμε φως. Άμεσα συσχετιζόμενο με τις προσδοκίες είναι η αναγνώρισή μας από τους άλλους και ο έπαινος. Τιμωρία και επιβράβευση Στον χώρο της ψυχολογίας και δη στο πεδίο του Συμπεριφορισμού, μια κυρίαρχη θεωρία, είναι αυτή του […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Θυμός: η άλλη όψη του νομίσματος της ενοχής

Ένα συναίσθημα γνώριμο σε όλους, ο θυμός είναι πανταχού παρών σχεδόν σε κάθε ανθρώπινη συναναστροφή. Πολλές φορές λαμβάνει μια διάσταση ανησυχητική και οι επιπτώσεις του δεν αργούν να φανούν όχι μόνο στο ποιόν του δικού μας χαρακτήρα αλλά και στο πως σχετιζόμαστε με τους άλλους. Ο θυμός ως τρόπος επικοινωνίας Συμβαίνει συχνά πολλοί να διατείνονται […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Κοινωνικότητα: μια ψυχαναλυτική διάσταση του όρου

Ως “κοινωνικότητα” ορίζεται η τάση του ανθρώπου να συμβιώνει με άλλους, μέσα σε ένα οργανωμένο κοινωνικό σύνολο. Ο ορισμός αυτός, μας δείχνει ότι ο άνθρωπος συνειδητά συναναστρέφεται άλλους ανθρώπους και με μία έμφυτη ενδεχομένως ανάγκη να τον καθοδηγεί. Κατά συνέπεια θα λέγαμε πως η τάση αυτή είναι και εκούσια. Στην Αριστοτελική φιλοσοφία συναντούμε την διατύπωση […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Απώλεια: η θύμηση είναι ο καλύτερος τρόπος για να ξεχνάς

  Αν η ζωή είναι ένα ταξίδι, το τέλος της, υπό την Αριστοτελική θεώρηση όπου τέλος σημαίνει σκοπός, είναι ο θάνατος. Είναι αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής μας και το ενδεχόμενο του θανάτου. Η απώλεια επικρέμεται πάνω από όλους τους ανθρώπους. Η αναφορά στον σκοπό γίνεται για να τονίσει την εκούσια, συνειδητή οπτική του θανάτου με […]

Κοινωνική Ψυχολογία
Κοινωνική Ψυχολογία

Πλαίσιο σχέσεων: πόσο σημαντικό είναι στις ανθρώπινες σχέσεις

      Ίσως μία από τις πολυσυζητημένες έννοιες που πλανάται στον χώρο της ψυχολογίας αλλά και της καθημερινής ζωής, το πλαίσιο σχέσεων, συμπεριλαμβανομένης και της σχέσης με τον εαυτό μας. Πόσο συχνά όμως είμαστε σε θέση να τα κάνουμε ορατά στους άλλους; Όρια, σύνορα, τείχος, φράχτης, κύκλος. Μερικές από τις λέξεις που χρησιμοποιούμε για […]