Ιστορία
Ιστορία

Η βελούδινη απόσχιση της Τσεχοσλοβακίας σε δύο νέα κράτη

    Τα τέλη της δεκαετίας του ’80 σήμαιναν και την κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού, στις χώρες του Συμφώνου της Βαρσοβίας. Στην Τσεχοσλοβακία της εποχής, είχε φανεί προ πολλού πως το κομμουνιστικό καθεστώς της χώρας έπρεπε να φιλελευθεροποιηθεί σημαντικά, αλλιώς κινδύνευε με αφανισμό. Βέβαια, οι διεθνείς πολιτικές εξελίξεις ήταν ραγδαίες εκείνη την περίοδο σε όλα […]

Γλώσσα
Γλώσσα

Αυτοψία στα αρχαία ελληνικά κύρια ονόματα

  Τα αρχαία ελληνικά κείμενα, ανεξαρτήτως διαλεκτικού υλικού, βρίθουν από κύρια ονόματα, ενώ συνεχώς η έρευνα αποκαλύπτει κύρια ονόματα σε παπύρους ή/και επιγραφές. Ο αριθμός τους είναι πραγματικά πολύ μεγάλος, συνεπώς είναι δύσκολη η ιεράρχηση και η ταξινόμησή τους σε συγκεκριμένες κατηγορίες. Το ενδιαφέρον για τη μελέτη των αρχαίων ελληνικών κύριων ονομάτων έχει, σε μεγάλο […]

Ιστορία
Ιστορία

Η θέση της γυναίκας στο σύγχρονο Πακιστάν: Κοινωνικές διαστάσεις

Μολονότι είναι ένα ισχυρό κράτος και κατέχει μία σημαντική θέση στην παγκόσμια οικονομική, πολιτική και πολιτιστική πραγματικότητα, η κοινωνική ζωή στο Πακιστάν χαρακτηρίζεται από μεγάλες ανισότητες και χάσματα. Το πατριαρχικό σύστημα έχει μακρά παράδοση και έχει αφήσει ανεξίτηλα τα σημάδια του στην κοινωνική κατάσταση της ασιατικής αυτής χώρας. Με παρόμοιο τρόπο, οι γυναίκες στο Πακιστάν […]

Ιστορία
Ιστορία

Όταν η Ουκρανία βάφτηκε πορτοκαλί

  Η Ουκρανία είναι μία χώρα που τα τελευταία χρόνια έχει εν πολλοίς απασχολήσει την επικαιρότητα. Η ανεξαρτητοποίησή της από την αχανή ΕΣΣΔ το 1991 σήμανε μία νέα εποχή, μία στροφή στο πολιτικό, οικονομικό και κοινωνικό της status. Δεν είναι υπερβολή να πούμε πως η σύγχρονη ιστορία της έχει χαρακτηριστεί από εντάσεις, αδιέξοδα, συγκρούσεις και […]

Ιστορία
Ιστορία

Η λατρεία βουντού στον σύγχρονο κόσμο: Γένεση, ιστορική εξέλιξη και κατάσταση

Σήμερα όταν κάποιος ακούει τη λέξη “βουντού”, αμέσως του έρχεται στο νου μία αρνητική εικόνα που περιστρέφεται γύρω από “μάγια” και πρακτικές απόκρυφου περιεχομένου. Αυτό εν πολλοίς οφείλεται και στη στερεότυπη γνώση που έχουμε γύρω από αυτό το θέμα αλλά και στο ότι για τους ευρωπαϊκούς πολιτισμούς είναι κάτι μη οικείο. Τι σημαίνει όμως ο […]

Ιστορία
Ιστορία

Η έννοια του πραξικοπήματος στη σύγχρονη Τουρκία

  Η σύγχρονη Τουρκία είναι μία χώρα με τη δική της ιστορική πορεία και τα δικά της ιδιαίτερα γνωρίσματα. Από τότε που απαγκιστρώθηκε από τον μανδύα της απαρχαιωμένης Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, πριν από περίπου έναν αιώνα, έχει διαμορφώσει μία ανεξάρτητη πολιτική σε όλο τον 20ο αιώνα. Γεγονός παραμένει πως η σχέση της Τουρκίας με τους δημοκρατικούς […]

Ιστορία
Ιστορία

Το Ναγκόρνο – Καραμπάχ και η σύγκρουση Αρμένιων και Αζέρων

  Ο Καύκασος διαχρονικά έχει περιγραφεί ως “καζάνι που βράζει”. Δεν είναι μόνο οι Γεωργιανοί που έχουν βιώσει ένοπλες συγκρούσεις τόσο στις αρχές της δεκαετίας του ΄90 όσο και στην επόμενη δεκαετία, αλλά από το ίδιο στάδιο έχουν περάσει και οι Αρμένιοι αλλά και οι Αζέροι. Σε αντίθεση όμως με τους Γεωργιανούς, οι οποίοι είχαν […]

Γλώσσα
Γλώσσα

Οι “γλώσσες” των ζώων: Ένας ξεχωριστός κώδικας

  Είναι η γλώσσα αποκλειστική ιδιότητα του ανθρώπινου είδους; Από τη δόμηση των ανθρώπινων κοινωνιών, η ιδέα περί ζώων που έχουν την ικανότητα να μιλάνε είναι ιδιαίτερα διαδεδομένη. Σε όλους τους πολιτισμούς, έχουν δημιουργηθεί αρκετοί μύθοι και θρύλοι για “γλώσσες” των ζώων, από τη δυτική Αφρική έως και τις Άνδεις, ενώ στην Ελλάδα γνώρισαν (και […]

Ιστορία
Ιστορία

Οι γενίτσαροι και το παιδομάζωμα στην Οθωμανική Αυτοκρατορία

  Η Οθωμανική Αυτοκρατορία ήταν μία από τις μεγαλύτερες δυνάμεις στην παγκόσμια ιστορία, φτάνοντας στο απόγειο της ακμής της φτάνοντας έως και τη Βιέννη. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν η κοινωνική ιστορία του απέραντου αυτού κράτους και ειδικότερα οι θεσμοί και οι πρακτικές που χαρακτήριζαν την αχανή αυτή αυτοκρατορία, με το παιδομάζωμα και τους γενίτσαρους κυρίως. Η […]

Ιστορία
Ιστορία

Η σφαγή της Σρεμπρένιτσα: Ένα σύγχρονο έγκλημα πολέμου

Η Σρεμπρένιτσα (Srebrenica, Сребреница) είναι μία ορεινή πόλη που βρίσκεται στην ανατολική Βοσνία – Ερζεγοβίνη, κοντά στα σύνορα με τη Σερβία, με την οικονομία της να βασίζεται κυρίως στην εξόρυξη αλατιού και στα ιαματικά της λουτρά. Πέρα από τα λουτρά της, θα λέγαμε πως η πόλη αυτή είναι περισσότερο γνωστή για ένα δραματικό επεισόδιο που […]

Ιστορία
Ιστορία

Η διαμάχη Βρετανίας και Αργεντινής για τα νησιά Φώκλαντ

  Το αρχιπέλαγος των νησιών Φώκλαντ βρίσκεται στο νότιο Ατλαντικό Ωκεανό και αποτελείται κατά κύριο λόγο από δύο μεγάλα νησιά, το Ανατολικό και το Δυτικό Φώκλαντ μαζί με περίπου 200 μικρότερα. Βρίσκεται περίπου 450 χιλιόμετρα ανατολικά της Γης του Πυρός, στο νοτιότερο άκρο της αμερικανικής ηπείρου. Το θέμα της κυριαρχίας και του καθεστώτος των νησιών […]

Γλώσσα
Γλώσσα

Η μυκηναϊκή ελληνική: Πρώιμες γλωσσικές ταυτότητες

Είναι εδώ και αρκετά χρόνια γνωστό, ότι η ελληνική είναι μία από τις αρχαίες γλώσσες που απαρτίζουν την ινδοευρωπαϊκή, τη μεγαλύτερη γλωσσική οικογένεια του κόσμου, η οποία κατά την αρχαιότητα μιλιόταν από την Ινδία μέχρι τη δυτική Ευρώπη. Η αποκατάσταση της μητέρας – γλώσσας γίνεται φανερό ότι αποτελεί πρόοδος της διαδικασίας σύγκρισης των παλαιότερων μορφών […]

Γλώσσα
Γλώσσα

Ο παραδοσιακός λόγος στη γλωσσική διδασκαλία: Το ελληνικό “πείραμα”

  Η καθιέρωση της διδασκαλίας της μητρικής γλώσσας στην εκπαιδευτική διαδικασία ενός κράτους – έθνους, έχει σταθεί πολλάκις η αφορμή για τη δημιουργία ανάλογων διδακτικών σχημάτων, με το καθένα από αυτά να στοχεύει στην εξυπηρέτηση επιμέρους σκοπών και την καλλιέργεια ανάλογων δεξιοτήτων. Αυτό που ονομάζεται σήμερα παραδοσιακός λόγος ή παραδοσιακή μέθοδος στη διδασκαλία της γλώσσας, είναι […]

Ιστορία
Ιστορία

Η Λευκορωσία του Λουκασένκο: Παρελθόν, παρόν, μέλλον

  Η Λευκορωσία είναι μία χώρα εν πολλοίς άγνωστη στη Δύση και ειδικότερα στην ελληνική πραγματικότητα. Βρίσκεται στην ανατολική Ευρώπη, ανάμεσα στη Ρωσία, την Ουκρανία, τη Λιθουανία και τη Λετονία και κάποτε ήταν κομμάτι της Ρωσικής Αυτοκρατορίας και της Σοβιετικής Ένωσης. Απέκτησε πλήρη ανεξαρτησία μετά την κατάρρευση του πρώτου σοσιαλιστικού κράτους στον κόσμο, στις αρχές […]

Ιστορία
Ιστορία

Ο Νεοελληνικός Διαφωτισμός και οι διαχρονικές πτυχές του

  Στη Δυτική Ευρώπη, από τα τέλη του 17ου αιώνα και εξής σημειώθηκαν έντονες πνευματικές ζυμώσεις με κύριο στόχο τη λύτρωση του ανθρώπινου ιδεώδους από προλήψεις, δεισιδαιμονίες, την κρατική και θρησκευτική αυθεντία και την επικράτηση του ορθού λόγου και της λογικής σκέψης, της ανεξιθρησκίας και του σεβασμού. Το συνολικό αυτό κίνημα έμεινε γνωστό στην ιστορία […]

Ιστορία
Ιστορία

Η τραγωδία της Βηρυτού και το ευρύτερο γίγνεσθαι στο Λίβανο

  Η Μέση Ανατολή έχει μεγάλη φήμη για την ιστορία και τον πολιτιστικό πλουραλισμό της. Συχνά, ειδικά τα τελευταία χρόνια, οι περιοχές της Μέσης Ανατολής έχουν γίνει θέατρο ένοπλων συγκρούσεων και πολέμων. Η περίπτωση του Λιβάνου δεν αποτελεί εξαίρεση. Με έκταση 10.452 τετραγωνικά χιλιόμετρα και περίπου 7 εκατομμύρια κατοίκους, η μικρή αυτή χώρα απέκτησε την […]

Γλώσσα
Γλώσσα

Τα ελληνικά της Καππαδοκίας: Ελληνόφωνοι θύλακες στη Μικρά Ασία

  Κατά την περίοδο της τουρκοκρατίας, οι διάφορες εθνικές ομάδες που κατοικούσαν στο εσωτερικό της Μικράς Ασίας άρχισαν σταδιακά και χρόνο με τον χρόνο να χάνουν τη γλώσσα τους και να μιλάνε τη γλώσσα που είχε το υψηλότερο κύρος στον χώρο αυτό, την τουρκική. Η μητρική γλώσσα διατηρήθηκε μόνο σε λίγες περιοχές. Η γλωσσική αυτή […]

Ιστορία
Ιστορία

Στα άδυτα του σαμανισμού: Πεποιθήσεις και πρακτικές

Ανά τον κόσμο, οι θρησκευτικές πρακτικές είναι πάρα πολλές και διαφέρουν σημαντικά από τόπο σε τόπο, από χρόνο σε χρόνο και από λαό σε λαό. Η έννοια του σαμανισμού είναι επίσης πολυποίκιλη και άξια αναφοράς. Ο σαμανισμός είναι μία θρησκευτική πρακτική που περιστρέφεται γύρω από τον σαμάνο, ένα άτομο που πιστεύεται ότι κατέχει διάφορες δυνάμεις […]

Γλώσσα
Γλώσσα

Γλωσσικές αναζητήσεις στις ΗΠΑ: Η “φυλετική” όψη της αγγλικής

  Στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής σήμερα ομιλούνται αρκετές γλώσσες, αν και η αγγλική είναι αυτή με το υψηλότερο κύρος. Παρότι στο σύνταγμα των ΗΠΑ δεν υπάρχει κάποια γλώσσα που να απολαμβάνει επίσημο καθεστώς, εντούτοις τα αγγλικά είναι αυτά που χρησιμοποιούνται ακόμα και στους πιο επίσημους φορείς. Είναι εύληπτο πως μία τόσο μεγάλη χώρα θα έχει […]

Ιστορία
Ιστορία

Οι παρτιζάνοι της Γιουγκοσλαβίας ως σύμβολα εθνικής αντίστασης

  Ο γερμανικός επεκτατισμός στο πλαίσιο του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου που είχε ξεσπάσει το 1939 επεκτάθηκε σχεδόν σε όλες τις περιοχές της Ευρώπης που είχαν θέσει ως στόχους. Οι ναζί του Χίτλερ κατάφεραν να κυριεύσουν και τη Γιουγκοσλαβία, στην οποία εισέβαλαν στις 6 Απριλίου 1941 μαζί με τους Ιταλούς και Βούλγαρους συμμάχους τους. Το Βασίλειο […]

Γλώσσα
Γλώσσα

Προελληνικές γλώσσες: Μία πρώτη προσέγγιση

  Ο ελλαδικός χώρος έχει περίτρανα συνδέσει το όνομά του και την ιστορία του με την ελληνική γλώσσα, μία από τις αρχαιότερες γλώσσες της Ευρώπης και και του κόσμου με συνεχή παρουσία ακόμα και σήμερα. Η ελληνική είναι μία γλώσσα της ινδοευρωπαϊκής οικογένειας γλωσσών χωρίς κανένα στενό συγγενή και μία από τις γλώσσες που μιλιούνται […]

Ιστορία
Ιστορία

Η Εποχή των Αναστατώσεων στη μεσαιωνική Ρωσία

  Σημείο αναφοράς στη ρωσική ιστορία και τη ρωσική λαϊκή ταυτότητα αποτελεί η περίφημη Εποχή των Αναστατώσεων, ένα χρονικό διάστημα δεκαπέντε ετών στο οποίο το μεσαιωνικό Βασίλειο της Ρωσίας πέρασε μία πολύ ταραγμένη πολιτικά περίοδο. Η άλλοτε ισχυρή Ρωσία που παρέδωσε ο Ιβάν ο Τρομερός βρέθηκε στη δίνη πολιτικών μηχανορραφιών και συγκρούσεων σχετικά με το ποιος […]

Γλώσσα
Γλώσσα

Η εθνική υπόσταση των Αλβανών, η γλώσσα και ο πολιτισμός τους

  Ένας από τους πιο γνωστούς λαούς των Βαλκανίων, ακόμα περισσότερο γνωστός στην ελληνική πραγματικότητα, είναι ο αλβανικός. Οι Αλβανοί αποτελούν ένα γηγενές βαλκανικό έθνος που έχει αλληλεπιδράσει σε μεγάλο βαθμό  με τους Έλληνες, έχει χαράξει και αυτό τη δική του ιστορία και μιλάει τη δική του γλώσσα. Οι πρώτες ιστορικές αναφορές στους Αλβανούς ανάγονται […]

Ιστορία
Ιστορία

Ο Πόλεμος των Ρόδων στην Αγγλία του 15ου αιώνα

  Η Αγγλία ήταν ανέκαθεν μία περιοχή με έντονο ιστορικό και πολιτισμικό υπόβαθρο. Η παράδοσή της με τη μοναρχία είναι μακραίωνη και μπορεί να ανιχνευθεί στον Αλφρέδο το Μέγα, δούκα του Ουέσεξ, ενός από τα μικρά βασίλεια που κυβερνούσαν τότε ένα μόνο μικρό κομμάτι της σύγχρονης Αγγλίας. Ο τίτλος Βασιλιάς της Αγγλίας παρέμεινε ως τις […]