Λύκειο των Ελληνίδων: Με άρωμα φεμινισμού και παράδοσης

Λύκειο των Ελληνίδων

Στο κέντρο της Αθήνας, σε ένα παλιό νεοκλασικό κτίριο της οδού Δημοκρίτου με τον αριθμό 14 απέξω στεγάζεται το κεντρικό Λύκειο των Ελληνίδων. Όταν μικρή κρατώντας το χέρι της μητέρας μου πέρασα την μεγάλη πόρτα του Λυκείου των Ελληνίδων, θυμάμαι την αγωνία μου για το πρώτο μάθημα παραδοσιακών χορών που ο ρυθμός από πεντοζάλη που άκουσα μόλις μπήκαμε μέσα μετέτρεψε σε ενθουσιασμό. Τότε αποτελούσε στα μάτια ενός παιδιού ένα όμορφο σχολείο χορών μεγαλώνοντας, όμως, και μαθαίνοντας την ιστορία του Λυκείου καταλαβαίνει κανείς την ανεκτίμητη αξία του.

Η ίδρυση

Στις 19 Φεβρουαρίου, εν έτη 1911 η Εφημερίδα της Κυβερνήσεως δημοσιεύει βασιλικό διάταγμα βάσει του οποίου εγκρίνεται το καταστατικό ίδρυσης του Λυκείου των Ελληνίδων. Όλα, όμως, ξεκίνησαν από μια συγκέντρωση γυναικών ένα χρόνο πριν. Στις 2 Δεκεμβρίου του 1910 μια από τις  πρωτεργάτριες του γυναικείου κινήματος στην Ελλάδα, η Kαλλιρρόη Παρρέν καλεί στο σπίτι της κάποιες διαλεκτές γυναικείες φυσιογνωμίες της εποχής μαζί με κάποιες φίλες της. Εκείνη τη μέρα είναι που τους παραθέτει το σχέδιο της για την ίδρυση μιας γυναικείας οργάνωσης της πρώτης στην Ελλάδα, βάσει αμερικανικών και ευρωπαϊκών προτύπων Λεσχών Γυναικών.

Σκοπός της λέσχης αυτής όπως γράφτηκε και στο καταστατικό ήταν η προώθηση των γραμμάτων, των τεχνών και των εθίμων μαζί με την ενδυνάμωση του ρόλου των γυναικών. Το επίσημο καταστατικό που εγκρίθηκε το 11 – σηματοδοτώντας την αρχή της ιστορίας του Λυκείου των Ελληνίδων- έφερε τις υπογραφές των γυναικών της συγκέντρωσης στο σπίτι της Παρρέν. Συγκεκριμένα καταγράφονται τα εξής ονόματα: Nίνα Φωκά, Eιρ. Kαλογερή, Aμαλία Kαντά, Άννα Παπαδοπούλου, Mαρία Oρλώφ, Eλένη Pουσοπούλου, Aσπασία Σκορδέλη, Eλένη Γεωργαντή, Mυρσίνη Kλεάνθους, Eρατώ Aσπρογέρακα, Bέρθα Σ. Λέκκα, Aλεξάνδρα Mιχαηλίδη, Oυρανία Bουγιούκα, Xαρίκλεια Aλεξανδρίδου, Σμαράγδα Γεννάδη, Eιρήνη Π. Δημητρακοπούλου, Aικατερίνη Mαρούλη, Mαρία Mομφερράτου, Eιρήνη Nικολαΐδου και φυσικά Kαλλιρρόη Παρρέν.

Advertisement

Καλλιρόη Παρρέν

Λύκειο των Ελληνίδων

Η εμπνεύστρια και πρώτη πρόεδρος του Λυκείου των Ελληνίδων Καλλιρόη Παρρέν διατέλεσε επίσης δημοσιογράφος, όπως, και μια από τις πρώτες Ελληνίδες φεμινίστριες. Γεννήθηκε στο Ρέθυμνο, αλλά σε μικρή ηλικία εγκαταστάθηκε με την οικογένεια της στην Αθήνα. Φοίτησε στο σχολείο Σουμερλή, στη Γαλλική Σχολή Καλογριών ενώ το 1878 πήρε το πτυχίο της Δασκάλας από το Αρσάκειο. Ύστερα ακολούθησε το επάγγελμα της δημοσιογραφίας με την στήριξη του άντρα της Ιωάννη Παρρέν στους αγώνες της, διεκδικεί τον τίτλο της πρώτης Ελληνίδας Δημοσιογράφου, εκδότριας και διευθύντριας ενώ το 1887 εκδίδει την εβδομαδιαία εφημερίδα Εφημερίς των Κυριών, μια εφημερίδα αποκλειστικά για γυναίκες. Τους αγώνες της για την ενδυνάμωση του γυναικείου φύλλου στην κοινωνία συνόδευε πάντα το πάθος της για την διατήρηση των ελληνικών εθίμων και παραδόσεων τα οποία συνδύασε ιδρύοντας το Λύκειο των Ελληνίδων.

Λειτουργία και Ρόλος

Το Λύκειο των Ελληνίδων στόχευε στην χειραφέτηση των γυναικών μέσω της μόρφωσης και της εργασίας βαδίζοντας πάντα παράλληλα με την αναγέννηση της παράδοσης και των εθίμων, γεγονός αξιέπαινο καθώς δε επρόκειτο για εκμοντερνισμό αλλά για αναδόμηση της ισότητας των φύλλων μαζί με τις παραδόσεις. Έτσι το Λύκειο των Ελληνίδων από την αρχή, σχεδόν, της λειτουργίας του πρόσφερε προγράμματα εκπαιδευτικού και υποστηρικτικού χαρακτήρα σε αναλφάβητες γυναίκες και άπορες μητέρες. Στα πλαίσια αυτά αναπτύχθηκε έντονη εθελοντική δραστηριότητα που  τιμήθηκε το 1937 με το Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών και συνεχίζεται έως σήμερα με διάφορες μορφές.

Λύκειο των Ελληνίδων

Η ίδρυση του Λυκείου των Ελληνίδων σχεδόν συγχρονίζεται με τους Βαλκανικούς πολέμους. Αυτό ,όμως, δεν εμπόδισε τη δράση του τόσο στο κομμάτι υποστήριξης των γυναικών όσο και στο θέμα ανάδειξης των παραδόσεων. Το Λύκειο των Ελληνίδων εναντιώθηκε στην ξενομανία της εποχής. Από την ίδρυση του, λοιπόν, προσφέρονταν και προσφέρονται προγράμματα σχετικά με τις παραδοσιακές τέχνες όπως χορό, μουσική και τραγούδι, ενδυμασία, οικοτεχνία, χειροτεχνία. Ιδιαίτερα το κομμάτι των παραδοσιακών χορών αποτελεί βασικό λίθο της ιστορίας του Λυκείου που το κάνει γνωστό σε μικρούς και μεγάλους. Παράλληλα με τα κοινωνικοπολιτιστικά προγράμματα το Λύκειο των Ελληνίδων προσέφερε την στήριξη του σε όλες τις δύσκολες στιγμές του Ελληνικού Έθνους, όπως στους Βαλκανικούς Πολέμους και στην Κατοχή  (οικονομική ενίσχυση, στέγη κτλ.)

Advertisement

Τέλος η ίδρυση και η δράση του Λυκείου των Ελληνίδων στην Αθήνα  αποτέλεσαν έναυσμα για την ίδρυση άλλων λεσχών και τμημάτων του σε όλη την Ελλάδα και το εξωτερικό εξαπλώνοντας έτσι τη δράση  και το πνεύμα του εκτός συνόρων.

Το Λύκειο των Ελληνίδων,λοιπόν, μετρά χρόνια ιστορίας και προσφοράς. Η δράση του συνεχίζει την πορεία του προσαρμοζόμενο στους καιρούς φέροντας πάντοτε μαζί του ένα άρωμα φεμινισμού και παράδοσης που εν έτη 2018 είναι εξίσου αναγκαίο με την χρονιά ίδρυσης του.

Λύκειο των Ελληνίδων


Πηγές:

Σύνταξη κειμένου: Μάρω Σαμαρά

Επιμέλεια κειμένου: Ελευθερία Σακελλαρίου

Παρόμοια άρθρα που μπορεί να σ’ενδιαφέρουν:

Advertisement

Λίγα λόγια για τον συντάκτη

Σπουδάστρια Φυσικής στο ΕΚΠΑ. Επιτρέπεται να πέσεις αλλά επιβάλλεται να σηκωθείς κάποια στιγμή.

Εβδομαδιαία ενημέρωση απο το maxmag στο email σου

Η ενημέρωση σου, για όλα τα θέματα, επί παντός επιστητού, είναι προτεραιότητα για μας στο MAXMAG. Αυτός είναι κ ο λόγος, για τον οποίο κάθε εβδομάδα οι συντάκτες μας θα επιλέγουν τα 15 σημαντικότερα άρθρα, από όλες τις στήλες του περιοδικού και θα φροντίζουμε να τα λαμβάνεις απευθείας στο email σου. Όλες οι σημαντικές ειδήσεις θα σε περιμένουν να τις ανοίξεις. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι μια εγγραφή στο Newsletter μας. Τι περιμένεις λοιπόν;