Κάστρο του Γρίβα: Θυμίζοντας την Τουρκοκρατία και την ιστορία του

Το φρούριο του Γρίβα από τον δρόμο.
Κάστρο του Γρίβα. Φωτογραφία από το προσωπικό αρχείο του Άγγελου Χόρτη.

Ένα χιλιόμετρο πριν την είσοδο της Λευκάδας, πάνω σε έναν μικρό, βραχώδη λόφο και απέναντι από το Κάστρο της Αγίας Μαύρας, βρίσκεται ένα ιστορικό μνημείο το οποίο δεν είναι ιδιαίτερα γνωστό, το Φρούριο του Τεκέ ή Κάστρο του Γρίβα . Χρονολογείται γύρω στις αρχές του 19ου αιώνα. Το είχε χτίσει ο Αλή Πασάς προκειμένου να καταλάβει το Κάστρο της Αγίας Μαύρας και εν συνεχεία να κατακτήσει το νησί. Ο μικρός λόφος του, βρίσκεται σε μια λωρίδα στεριάς που εισχωρεί στη θάλασσα. Η θέα από το σημείο, ιδιαίτερα κατά το καλοκαιρινό ηλιοβασίλεμα, είναι μαγευτική.

Η ιστορία και ο Αλή Πασάς

Πριν το κάστρο μετατραπεί σε φρούριο μεγάλης στρατηγικής σημασίας, το κτίσμα αποτελούσε μουσουλμανικό μοναστήρι. Ήταν κτισμένο περίπου από το 1668 και είχε την ονομασία «Τεκές», που σημαίνει «μωαμεθανικό μοναστήρι». Αργότερα, ο Αλή Πασάς διαπίστωσε ότι το σημείο θα μπορούσε να ήταν ένα δυνατό χαρτί από πλευράς στρατηγικής. Αποφάσισε να το αξιοποιήσει χτίζοντας ένα οχυρό.

Κάστρο του Γρίβα - Απέναντι
Η λιμνοθάλασσα από την απέναντι πλευρά του κάστρου. Φωτογραφία από το προσωπικό αρχείο του Άγγελου Χόρτη.

Η πρώτη απόπειρα οχύρωσης του

Τον Απρίλιο του 1799, ο Αλή Πασάς ξεκίνησε τις εργασίες οχύρωσης του. Το γεγονός αυτό έγινε αντιληπτό από τους κατοίκους του νησιού, οι οποίοι δεν άργησαν να καταλάβουν ότι το εγχείρημα αυτό γινόταν με σκοπό την μελλοντική κατάληψη του Κάστρου της Αγίας Μαύρας. Οι κάτοικοι απευθύνθηκαν στον ναύαρχο Ουσακώφ και στον Καδήρ Μπέη, που εκείνη την εποχή βρίσκονταν στην Κέρκυρα. Χάρη στην παρέμβαση τους, ο Αλή Πασάς διέκοψε την κατασκευή του φρουρίου.

Η καθυστέρηση του Αλή Πασά που έδωσε χρόνο στη φρουρά της Αγίας Μαύρας

Λίγα χρόνια αργότερα, το 1806, ο Αλή Πασάς κατόρθωσε να καταλάβει τις περιοχές της Βόνιτσας και της Πρέβεζας. Η ανέγερση του κάστρου πραγματοποιήθηκε με γρήγορους ρυθμούς. Όμως, μια μικρή καθυστέρηση από πλευράς του Αλή Πασά, έδωσε χρόνο στο Κάστρο της Αγίας Μαύρας να προετοιμάσει την άμυνα του και να οχυρωθεί.

Το κάστρο του Γρίβα.
Από το προσωπικό αρχείο του Άγγελου Χόρτη.
Κάτω από το κάστρο
Ο δρόμος προς Λευκάδα και η λίμνη απέναντι από το κάστρο. Φωτογραφία από το προσωπικό αρχείο του Άγγελου Χόρτη.

Πώς «έπεσαν έξω» τα σχέδια του Αλή Πασά

Ο Αλή Πασάς, με τα δύο φρούρια του, το κάστρο του Τεκέ και το κάστρο του Αγίου Γεωργίου πάνω από την περιοχή της Πλαγιάς, κατόρθωσε να φράξει τις εξόδους στον δίαυλο του νησιού. Φαίνεται ότι είχε ένα δυνατό χαρτί στα χέρια του. Τον Μάρτιο του 1807, η φρουρά της Λευκάδας αποπειράθηκε να καταλάβει το κάστρο, αλλά απέτυχε. Τον ερχόμενο Ιούλιο, τα Επτάνησα παραχωρήθηκαν στους Γάλλους, γεγονός που κάνει τα σχέδια του Αλή Πασά να «πέσουν έξω» και να μην πραγματοποιηθεί ποτέ η επίθεση του.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η ονομασία

Αργότερα, το κάστρο έπεσε στα χέρια της οικογένειας των Γριβαίων από την Περατιά, κι έτσι απέκτησε την ονομασία «Κάστρο του Γρίβα». Η οικογένεια Γρίβα ήταν οικογένεια αρματολών της Ακαρνανίας που πήρε μέρος σε όλες τις εξεγέρσεις εναντίον των Τούρκων στον Ελλαδικό χώρο. Σύμφωνα με ιστορικές πηγές, το κάστρο παραχωρήθηκε στον Θεόδωρο Γρίβα, αφότου το κατέκτησε.

Θεόδωρος Γρίβας. Πηγή φωτογραφίας: Wikipedia.org.

Το φρούριο στις μέρες μας

Το σημείο που βρίσκεται σήμερα το κάστρο το κάνει απολύτως θεατό στους επισκέπτες του νησιού. Σε πολλούς κινεί την περιέργεια. Πρόκειται για ένα μνημείο που στέκεται εκεί, και είναι σαν να θυμίζει την ιστορία του. Θυμίζει την εποχή της Τουρκοκρατίας. Είναι προσβάσιμο από τον δρόμο, χωρίς να διατηρείται σε πολύ καλή κατάσταση. Σε μερικά σημεία του, είναι ερειπωμένο. Διαθέτει τρεις πολυγωνικούς προμαχώνες και είναι διαμορφωμένο με περιμετρικό τείχος. Η πύλη του βρίσκεται στην ανατολική πλευρά του κάστρου και δεν είναι θεατή από τον δρόμο.

Φρούριο του Γρίβα - Πύλη
Η πύλη του κάστρου. Πηγή φωτογραφίας: aromalefkadas.gr.

 

Πηγές:

Κάστρο του Γρίβα. Ανακτήθηκε από: kastra.eu/castlegr.php?kastro=griva (Τελευταία επίσκεψη: 06/03/2021)

Σμύρης Γεώργιος (2000). Το δίκτυο των οχυρώσεων στο Πασαλίκι των Ιωαννίνων: 1788 -1822 ιστορική – πολιτική – οικονομική και χωροταξική θεώρηση. Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ), Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών.

Οικογένεια Γρίβα. Ανακτήθηκε από: el.wikipedia.org/wiki/Οικογένεια_Γρίβα (Τελευταία επίσκεψη: 06/03/2021)

Θεόδωρος Γρίβας. Ανακτήθηκε από: el.wikipedia.org/wiki/Οικογένεια_Γρίβα (Τελευταία επίσκεψη: 06/03/2021)

Φρούριο του Τεκέ ή Κάστρο του Γρίβα: Ο «φτωχός συγγενής». Ανακτήθηκε από: aromalefkadas.gr/φρούριο-του-τεκέ-ή-κάστρο-του-γρίβα-ο/ (Τελευταία επίσκεψη: 06/03/2021)


Λίγα λόγια για τον συντάκτη

Άγγελος Χόρτης

Ο Άγγελος Χόρτης είναι δημοσιογράφος και ζει και εργάζεται στα Ιωάννινα. Βασικότερο αντικείμενο ενασχόλησης του είναι το ρεπορτάζ στους δρόμους και κόλλησε το «μικρόβιο» της δημοσιογραφίας από αρκετά μικρή ηλικία. Λατρεύει τη Λογοτεχνία, τις ξένες γλώσσες, τον κινηματογράφο και την τηλεόραση. Η Λογοτεχνία και οι ξένες γλώσσες γεμίζουν συνήθως τον ελεύθερο του χρόνο, καθώς ασχολείται με την συγγραφή βιβλίων και με την μετάφραση μικρών κειμένων.

Εβδομαδιαία ενημέρωση απο το maxmag στο email σου

Η ενημέρωση σου, για όλα τα θέματα, επί παντός επιστητού, είναι προτεραιότητα για μας στο MAXMAG. Αυτός είναι κ ο λόγος, για τον οποίο κάθε εβδομάδα οι συντάκτες μας θα επιλέγουν τα 15 σημαντικότερα άρθρα, από όλες τις στήλες του περιοδικού και θα φροντίζουμε να τα λαμβάνεις απευθείας στο email σου. Όλες οι σημαντικές ειδήσεις θα σε περιμένουν να τις ανοίξεις. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι μια εγγραφή στο Newsletter μας. Τι περιμένεις λοιπόν;