Κάστρο Παντοκράτορα: Ο Αλή Πασάς στην Πρέβεζα

SHARE:

 

Κάστρο Παντοκράτορα
Πηγή εικόνας: www.kastra.eu

 

Το κάστρο Παντοκράτορα είναι ένα από τα τρία κάστρα της Πρέβεζας και ένα από τα κάστρα που έκτισε ο Αλή Πασάς μετά την κατάληψη της πόλης το 1807. Βρίσκεται νότια από την πόλη της Πρέβεζας, πάνω στη θάλασσα, στη θέση Φώκια, στην είσοδο του Αμβρακικού κόλπου. Το αρχικό του όνομα ήταν Ουτζ-Καλέ (Εξωτερική Ακρόπολη). Η σημερινή ονομασία του κάστρου οφείλεται στην εκκλησία του Παντοκράτορα που βρισκόταν εκεί πριν την ανέγερση του και έδωσε το όνομα της και στον γειτονικό οικισμό.

Ο Παντοκράτορας είναι παραθαλάσσιος οικισμός σε απόσταση 2 χιλιομέτρων δυτικά της Πρέβεζας. Είναι ο δεύτερος οικισμός που συναντά κάποιος μετά την πόλη προς την πλευρά του Ιονίου Πελάγους. Απέχει 400 μέτρα από την έξοδο του υποθαλάσσιου τούνελ Πρέβεζας-Ακτίου και ο επισκέπτης της Πρέβεζας διέρχεται από τις παρυφές του.

Ιδρύθηκε αμέσως μετά την Μικρασιατική Καταστροφή κι εγκαταστάθηκαν κατ’ αρχήν 57 προσφυγικές Ελληνικές οικογένειες που προέρχονταν κυρίως από παραλιακές περιοχές της Μικράς Ασίας. Ελάχιστοι από τους πρώτους κατοίκους βρίσκονται στη ζωή και η κατοίκηση συνεχίζεται από τους απογόνους των προσφύγων, καθώς και από νέους κατοίκους που διαρκώς προστίθενται, αφού η περιοχή του αποτελεί τόπο έλξης. Αποτελεί τουριστικό προορισμό για όσους επιθυμούν ήρεμες διακοπές και όσους ενδιαφέρονται για θαλάσσιες δραστηριότητες.

Κάστρο Παντοκράτορα
Πηγή εικόνας: tomistinenimerosi.gr

Παρ’ όλες τις παρεμβάσεις της σύγχρονης εποχής, η γραφικότητα στο Παντοκράτορα διατηρείται και αποτελεί αγαπημένο προορισμό περιπάτου. Η θάλασσα του Παντοκράτορα αποτελεί σημαντικό ψαρότοπο και εφαρμόζονται σχεδόν όλοι οι τρόποι ψαρέματος. Ο θαλάσσιος βυθός χαρακτηρίζεται από τις συχνές εναλλαγές τοπίου, την άφθονη θαλάσσια πανίδα, την εναλλαγή βαθών και την ύπαρξη βραχωδών συμπλεγμάτων που αποτελούν καταφύγιο σχεδόν όλων των ειδών ψαριών που συναντώνται στις ελληνικές θάλασσες. Η περιοχή είναι ιδανική για ψαροτούφεκο. Το Κάστρο Παντοκράτορα, χτισμένο από τον Αλή Πασά το 1807, αποτελεί πόλο έλξης για τους επισκέπτες, καθώς έχει θέα προς το Ιόνιο Πέλαγος, τη Λευκάδα και το Άκτιο.

Advertisement

Κάστρο Παντοκράτορα: Ιστορία

H Πρέβεζα βρίσκεται σε ιστορικά στρατηγικό αλλά ευάλωτο σημείο και γι’ αυτός δόθηκε ιδιαίτερη προσοχή στην οχύρωση της πόλης και της περιοχής. Οι Τούρκοι ήταν αυτοί, που πρώτοι οχύρωσαν την Πρέβεζα τον 15ο αιώνα. Συγκεκριμένα, στη θέση Μπούκα (σήμερα “Παλιοσάραγα”) έγινε το πρώτο -και ισχυρότατο- φρούριο της πόλης, η κατασκευή του οποίου άρχισε στα τέλη του 15ου αιώνα. Τον 17ο αιώνα, ενώ οι τεχνικές πολιορκίας είχαν εξελιχθεί, φαίνεται πως οι Τούρκοι δεν είχαν βελτιώσει αντίστοιχα τις αμυντικές δυνατότητες του κάστρου. Έτσι η η Πρέβεζα, δηλαδή το κάστρο της Μπούκας, καταλήφθηκε από τους Ενετούς του Francesco Morosini, το Σεπτέμβριο του 1684.

Η βενετσιάνικη κατοχή κράτησε μόνο 15 χρόνια . Παρόλο που οι Ενετοί , αμέσως μετά την κατάληψη της Πρέβεζας , βελτίωσαν σημαντικά το κάστρο της Μπούκας , αναγκάστηκαν με τη συνθήκη του Κάρλοβιτς, το 1699, να την παραδώσουν στους Οθωμανούς. Επειδή όμως δεν ήθελαν να παραμείνει το βελτιωμένο κάστρο στα χέρια των Οθωμανών, έθεσαν σαν όρο της συνθήκης , να το παραδώσουν αφού πρώτα το καταστρέψουν και χωρίς να έχουν το δικαίωμα οι Τούρκοι να οχυρώσουν ξανά την ίδια θέση.

Κάστρο Παντοκράτορα
Πηγή εικόνας: www.kastra.eu

Με την αποχώρηση των Ενετών το 1701 και με την καταστροφή της Μπούκας που προηγήθηκε (με ανατίναξη των τειχών από τους αποχωρούντες Ενετούς), οι Τούρκοι χτίζουν στα βόρεια της πόλης το Κάστρο του Αγίου Ανδρέα, ή Ιτς-Καλέ (εσωτερική ακρόπολη). Το 1718, η συνθήκη του Πασάροβιτς παραδίδει ξανά την πόλη στους Ενετούς, οι οποίοι επισκευάζουν και βελτιώνουν το κάστρο του Αγίου Ανδρέα. Το 1797, μετά την κατάληψη της Βενετίας από τα στρατεύματα του Ναπολέοντα, οι Γάλλοι αποβιβάζονται στην Πρέβεζα δίνοντας στους κατοίκους πρόσκαιρες ελπίδες για οριστική απαλλαγή από τους Τούρκους. Οι ελπίδες θα διαψευσθούν, όταν το 1798 ο Αλή Πασάς θα επιτεθεί με μεγάλη στρατιωτική δύναμη. Η Γάλλοι θα νικηθούν στη Νικόπολη και η πόλη θα λεηλατηθεί και θα πυρποληθεί. Είναι ο λεγόμενος Χαλασμός της Πρέβεζας.

Advertisement
Κάστρο Παντοκράτορα
Πηγή εικόνας: tomistinenimerosi.gr

Το 1807 ο υπαίτιος της καταστροφής Αλή Πασάς θα γίνει ο απόλυτος κυρίαρχος της περιοχής και θα επιδοθεί με φρενήρη ρυθμό στην κατασκευή οχυρωματικών έργων χτίζοντας μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα πολλά κάστρα. Έτσι επισκεύασε και ενίσχυσε το υπάρχον κάστρο του Αγίου Ανδρέα και κατασκεύασε επίσης το κάστρο του Αγ. Γεωργίου, τον προμαχώνα Πευκάκια και το κάστρο του Παντοκράτορα καθώς και τάφρο που περιέβαλλε όλη την παλιά πόλη.

Το κάστρο Παντοκράτορα κτίζεται την περίοδο αυτή στην είσοδο του Αμβρακικού κόλπου, πάνω σε σχέδια του συνταγματάρχη του γαλλικού στρατού . Παίρνει την ονομασία Ουτζ-Καλέ (Εξωτερική Ακρόπολη).

Δομικά, Αρχιτεκτονικά, Οχυρωματικά Στοιχεία

Το κυρίως τμήμα του οχυρού διαμορφώνεται σε σχεδόν κανονικό πεντάγωνο με υψηλά περιμετρικά τείχη. Περιβάλλεται από αντερείσματα, επιθαλάσσιο προμαχώνα, ξηρά τάφρο -μεταξύ συστήματος επιθαλάσσιου προμαχώνα και κυρίως οχυρού στα νότια- και ένυδρη τάφρο στα βόρεια.  Η κύρια πύλη βρίσκεται στη βόρεια πλευρά και την προσεγγίζει κανείς αφού προσπεράσει την ένυδρη τάφρο. Το εσωτερικό πεντάγωνο φαίνεται ότι αποτελεί και τον αρχικό πυρήνα του οχυρού, ενώ ο περίτεχνος επιθαλάσσιος προμαχώνας αποτελεί μεταγενέστερη κατασκευαστική φάση. Το κάστρο αργότερα χρησιμοποιήθηκε και ως φυλακή.


Πηγές:

  • prevezaguide.gr
  • kastra.eu

Σύνταξη κειμένου: Μίλτος Γήτας

Επιμέλεια κειμένου: Ελευθερία Σακελλαρίου

Παρόμοια άρθρα που μπορεί να σ’ενδιαφέρουν:

Advertisement

SHARE:

Εβδομαδιαία ενημέρωση απο το maxmag στο email σου

Η ενημέρωση σου, για όλα τα θέματα, επί παντός επιστητού, είναι προτεραιότητα για μας στο MAXMAG. Αυτός είναι κ ο λόγος, για τον οποίο κάθε εβδομάδα οι συντάκτες μας θα επιλέγουν τα 15 σημαντικότερα άρθρα, από όλες τις στήλες του περιοδικού και θα φροντίζουμε να τα λαμβάνεις απευθείας στο email σου. Όλες οι σημαντικές ειδήσεις θα σε περιμένουν να τις ανοίξεις. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι μια εγγραφή στο Newsletter μας. Τι περιμένεις λοιπόν;

Follow Newsweek

Κάνοντας εγγραφή στο newsletter μας θα λαμβάνετε όλα τα τελευταία νέα που ανεβαίνουν στην ιστοσελίδα του MAXMAG

Advertisement

Λίγα λόγια για τον συντάκτη

Ο Μίλτος Γήτας είναι δημοσιογράφος σε τηλεόραση, ραδιόφωνο κι εφημερίδες. Ζει και εργάζεται στα Γιάννενα. Από παιδί λατρεύει την ποίηση και μέχρι σήμερα έχει εκδώσει 7 ποιητικές συλλογές. Αγαπάει τα βιβλία, τις ταινίες και την καλή μουσική. Σπαταλάει τον χρόνο του συλλέγοντας γραμματόσημα, νομίσματα και χορεύοντας παραδοσιακούς χορούς! Όνειρο του να ταξιδέψει στα άκρα της γης και να καταφέρει κάποτε, έστω και γέρος, να ζει γράφοντας βιβλία.

Το MAXMAG είναι ένα περιοδικό που μπήκε δυναμικά στο χώρο της διαδικτυακής ενημέρωσης. Κοινό όλων: η αγάπη για την αρθρογραφία, την οποία ο καθένας ξεχωριστά τη συνδέει με το αντικείμενο που γνωρίζει καλά και, συνήθως, έχει σπουδάσει.

Follow Newsweek

Κάνοντας εγγραφή στο newsletter μας θα λαμβάνετε όλα τα τελευταία νέα που ανεβαίνουν στην ιστοσελίδα του MAXMAG