Καστοριά: Η “αρχόντισσα” της δυτικής Μακεδονίας

(εικόνα από cnn.gr)

Η Καστοριά είναι πόλη της Μακεδονίας, έδρα του δήμου Καστοριάς και πρωτεύουσα της Περιφερειακής Ενότητας Καστοριάς στην δυτική Μακεδονία. Είναι χτισμένη πάνω σε χερσόνησο της λίμνης Ορεστιάδας σε υψόμετρο 703μ. από την επιφάνεια της θάλασσας, ανάμεσα στα βουνά Βίτσι και Γράμμο. Περιβάλλεται από τη λίμνη της και συνδέεται με την ξηρά μέσω μιας ευρύτερης λωρίδας γης από επιχωματώσεις, δίνοντας την εντύπωση νησιού.

Στην μακραίωνη ιστορία της, μιάμιση χιλιετία από την κτίση της,  γνώρισε πολιορκίες και κατακτήσεις από Βουλγάρους, Νορμανδούς και Τούρκους, διατηρώντας όμως μέχρι σήμερα σημαντικό αριθμό βυζαντινών εκκλησιών, κειμηλίων και αρχοντικών ως τεκμήρια της κατά καιρούς ακμής της, λόγω της επιτυχημένης εμπορίας και διακίνησης της των γουναρικών σε σημαντικά κέντρα της Ευρώπης. Συγκεκριμένα, η γουνοποιία και τα είδη παραγωγής της άνθισαν τόσο πολύ με αποτέλεσμα οι Καστοριανοί να εξαπλωθούν σε πολλές χώρες όπως η Ιταλία, η Γαλλία και η Ισπανία δημιουργώντας αξιόλογες παροικίες.

 

(εικόνα από glow.gr)

 

Από τους περισσότερους ερευνητές και ιστορικούς επικρατέστερη θεωρείται η άποψη ότι το όνομα της Καστοριάς  οφείλεται στους κάστορες που ενδημούσαν για αιώνες σ’ αυτήν. Επίσης, το όνομά της έχει συνδεθεί με τον Κάστορα καθώς στην τοπική μυθολογία αναφέρεται πως χτίστηκε το 840π.Χ. από τον αδερφό του Πολυδεύκη, μετά από χρησμό που πήρε από το μαντείο των Δελφών.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η κατάληψη της Καστοριάς από τους Τούρκους τοποθετείται περίπου το 1383. Κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας η Καστοριά αναδείχθηκε σε κέντρο ελληνισμού διατηρώντας την εθνική συνείδηση, τη γλώσσα, τη θρησκεία, τα ήθη και τα έθιμα. Την εποχή αυτή η περιοχή ανέπτυξε έντονη οικονομική και εμπορική δραστηριότητα και γνώρισε άνθηση στις τέχνες και στα γράμματα.

Στα χρόνια του Μακεδονικού Αγώνα η περιοχή της Καστοριάς αποτέλεσε τον πυρήνα προετοιμασίας και δράσης του απελευθερωτικού αγώνα. Αν και στην πόλη της Καστοριάς ήταν αναμφισβήτητη η κυριαρχία του ελληνικού στοιχείου, σε αρκετά χωριά της υπαίθρου υπήρχε σταδιακή και αυξανόμενη βουλγαρική διείσδυση. Φυσικό επακόλουθο ήταν να οργανωθεί και να ενταθεί, μετά την εξέγερση του Ίλιντεν το 1903, η αντίσταση και να αναδειχθούν σημαντικές προσωπικότητες όπως ο Παύλος Μελάς, ο Γερμανός Καραβαγγέλης και ο Ίων Δραγούμης.

Η Καστοριά απελευθερώθηκε κατά τον Α΄ Βαλκανικό Πόλεμο στις 11 Νοεμβρίου το 1912 και ο Άγιος Μηνάς τιμάται ως ελευθερωτής της πόλης.

Στην περίοδο του Εμφυλίου πολέμου(1946-1949), η περιοχή της Καστοριάς αποτέλεσε το επίκεντρο  των γεγονότων δηλαδή της ένοπλης αιματοχυσίας και των θλιβερών συνεπειών που ακολούθησαν. Οι σφοδρές μάχες στα ορεινά της συγκροτήματα στον Γράμμο και στο Βίτσι προκάλεσαν απερίγραπτα δεινά στην πόλη.

Εκτός από την μακραίωνη ιστορία της, η Καστοριά είναι η μόνη πόλη στην Ελλάδα που σώζει σε μεγάλο βαθμό αδιάλειπτα τη βυζαντινή και μεταβυζαντινή μνήμη έχοντας περίπου 80 εκκλησίες. Με εξαίρεση το Άγιο Όρος, μόνο στην Καστοριά υπάρχουν φορητές εικόνες της Κρητικής σχολής και μάλιστα πρώιμης χρονολογίας. Οι εκκλησίες, οι τοιχογραφίες, οι φορητές εικόνες και τα αρχοντικά, είναι μάρτυρες οικονομικής ακμής και πολιτισμού σχεδόν για 10 αιώνες.

 

(Άγιοι Ανάργυροι  11ο αιώνα, istorikakastorias.blogspot.com)

 

Η Καστοριά πέρα από την ιστορικότητά της έχει και πολλά αξιοθέατα που μπορείς να επισκεφτείς. Ένα από τα πολυσύχναστα μέρη είναι ο Προφήτης Ηλίας και το καταφύγιο του Αϊ Θανάση. Ανεβαίνοντας την οδό Μητροπόλεως και φτάνοντας στην πλατεία Ομονοίας, ο δρόμος συνεχίζει και ανηφορίζει ως το σημείο που βρίσκεται ο ναός του Προφήτη Ηλία. Από τον αυλόγυρο της εκκλησίας η θέα είναι μοναδική. Στον απέναντι λόφο βρίσκεται η Καλλιθέα και ακριβώς από κάτω, ο δρόμος που ενώνει την πόλη με την περιοχή της Χλόης. Από εκεί ψηλά φαίνεται όλη η βόρεια πλευρά της πόλης, η συνοικία που από τους Καστοριανούς ονομάζεται «Απόζαρι». Συνεχίζοντας την ανάβαση, κάπου στη μέση της διαδρομής, μέσα στα δέντρα και τα αγριόχορτα υπάρχει ένας δρόμος και μία πινακίδα που σε κατευθύνει στο θεατράκι. Το θεατράκι είναι χτισμένο αμφιθεατρικά και το καλοκαίρι φιλοξενεί θεατρικές παραστάσεις και συναυλίες. Στο σημείο αυτό θα απολαύσεις τη θέα της νότιας πλευράς της πόλης. Ανεβαίνοντας λίγο ακόμα η διαδρομή καταλήγει στο ύψωμα του Αϊ Θανάση, από το μικρό μπαλκονάκι μπορείς να θαυμάσεις την πόλη και τα γύρω χωριά αλλά και τις αντανακλάσεις αυτών στα νερά της λίμνης.

(εικόνα από aboutkastoria.gr)

 

Επίσης, ο γύρος της λίμνης είναι από τις πιο κλασικές διαδρομές που κάνουν όλοι όσοι επισκέπτονται την Καστοριά και όχι μόνο. Ξεκινά η διαδρομή από την Νομαρχία και καταλήγει κάπου στο Δημαρχείο. Έτσι, διανύοντας όλη την παραλιακή οδό που βρίσκεται μέσα στην πόλη, ο επισκέπτης έχει την χαρά να δει τα καφέ, τα πάρκα, τις πάπιες, τα ψάρια, τις βάρκες αλλά και την μοναδική αντανάκλαση της πόλης μέσα στην λίμνη.

(εικόνα από cnn.gr)

Βεβαίως υπάρχουν και άλλα αξιοθέατα όπως το Λαογραφικό Δεληνάνειο μουσείο, το μουσείο Κέρινων Ομοιωμάτων, τα Αρχοντικά στο Ντολτσό, το μουσείο Μακεδονικού Αγώνα, ο Λιμναίος Οικισμός, η Παναγία Μαυριώτισσα και η Σπηλιά του Δράκου.

Όλα αυτά και ακόμα περισσότερα μπορείς να τα επισκεφτείς στην Καστοριά για να διαπιστώσεις και μόνος-η σου την ομορφιά και την  μοναδικότητα αυτής της πόλης.

 

 

Πηγές που χρησιμοποιήθηκαν στο άρθρο:

Cnn.gr

Aboutkastoria.gr

Istorikakastorias.blogspot.com

Glow.gr

El.wikipedia.org

Magazine.trivago.gr

 

 

 

 

 

 


Λίγα λόγια για τον συντάκτη

Γεωργία Γιούπα

Πτυχιούχος της Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Εβδομαδιαία ενημέρωση απο το maxmag στο email σου

Η ενημέρωση σου, για όλα τα θέματα, επί παντός επιστητού, είναι προτεραιότητα για μας στο MAXMAG. Αυτός είναι κ ο λόγος, για τον οποίο κάθε εβδομάδα οι συντάκτες μας θα επιλέγουν τα 15 σημαντικότερα άρθρα, από όλες τις στήλες του περιοδικού και θα φροντίζουμε να τα λαμβάνεις απευθείας στο email σου. Όλες οι σημαντικές ειδήσεις θα σε περιμένουν να τις ανοίξεις. Το μόνο που χρειάζεται να κάνεις είναι μια εγγραφή στο Newsletter μας. Τι περιμένεις λοιπόν;